Σημαντική στιγμή στην εξέλιξη του υπήρξε η επίσκεψη στον Κήπο των Μεδίκων, όπου διατηρείτο σημαντική συλλογή από αρχαία γλυπτά. Εκεί διδάχθηκε την τέχνη της γλυπτικής ενώ παράλληλα γνώρισε τον Λορέντσο των Μεδίκων, επιφανή άρχοντα της Φλωρεντίας, ο οποίος τον εισήγαγε στην αυλή του. Στην αυλή του Λορέτζου του Μεγαλοπρεπούς, ήρθε σε επαφή με τις ιδέες του νεοπλατωνισμού, μεταφυσική, ηθική και μυστικιστική φιλοσοφική σχολή.
Το ιστολόγιο "Τέχνης Σύμπαν και Φιλολογία" είναι ένας διαδικτυακός τόπος που αφιερώνεται στην προώθηση και ανάδειξη της τέχνης, της επιστήμης και της φιλολογίας. Ο συντάκτης του ιστολογίου, Κωνσταντίνος Βακουφτσής, μοιράζεται με τους αναγνώστες του τις σκέψεις του, τις αναλύσεις του και την αγάπη του για τον πολιτισμό, το σύμπαν και τη λογοτεχνία.
Σάββατο 8 Μαρτίου 2014
Μιχαήλ Άγγελος. Michelangelo Buonarroti
Portrait of
Michelangelo by Daniele da Volterra.
Ο Μιχαήλ Άγγελος Μπουαναρότι (περισσότερο γνωστός ως Μικελάντζελο) ήταν γλύπτης, ζωγράφος, αρχιτέκτονας και ποιητής.
Πολλές φορές στην Ιστορία της Τέχνης τον αποκαλούν «ο θεϊκός», εξ 'αιτίας του προσωνυμίου που του απέδωσε ο Τζόρτζιο Βαζάρι, όταν εξέδωσε την βιογραφία του Μιχαήλ Αγγέλου.
Daniele
Da Volterra, Michelangelo, 1560.
Statue de
Michel-Ange de la galerie des Offices à Florence.
Γεννήθηκε στις 6 Μαρτίου του 1475 στο Καπρέζε της Ιταλίας, μια κωμόπλοη έξω από την Φλωρεντία. Έχοντας εμφανή κλίση στη ζωγραφική, σπούδασε αρχικά υπό την καθοδήγηση του ουμανιστή Φραντσέσκο ντ 'Ουρμπίνο, αλλά το 1487 ξεκίνησε ως μαθητευόμενος στο εργαστήριο ζωγραφικής του Ντομένικο Γκιρλαντάγιο. Ωστόσο υπήρξε σε μεγάλο βαθμό αυτοδίδακτος.
Madonna della scala, (Madonna of the Steps) (1490–92),
Michelangelo's earliest known work, Florence, Casa Buonarotti.
Σημαντική στιγμή στην εξέλιξη του υπήρξε η επίσκεψη στον Κήπο των Μεδίκων, όπου διατηρείτο σημαντική συλλογή από αρχαία γλυπτά. Εκεί διδάχθηκε την τέχνη της γλυπτικής ενώ παράλληλα γνώρισε τον Λορέντσο των Μεδίκων, επιφανή άρχοντα της Φλωρεντίας, ο οποίος τον εισήγαγε στην αυλή του. Στην αυλή του Λορέτζου του Μεγαλοπρεπούς, ήρθε σε επαφή με τις ιδέες του νεοπλατωνισμού, μεταφυσική, ηθική και μυστικιστική φιλοσοφική σχολή.
Michelangelo's Pietà, St Peter's Basilica (1498–99).
Έμεινε
στην αυλή και μετά τον θάνατο του Λορέτζου, το 1492, έφυγε όμως σύντομα γιατί
κινδύνευε από τους υποστηρικτές του μοναχού Σαβοναρόλα ως ευνοούμενος των
Μεδίκων. Πήγε στη Βενετία και την Μπολόνια για να καταλήξει στη Ρώμη. Εν τω
μεταξύ είχε ήδη ολοκληρώσει κάποια έργα, όπως την Μάχη των Κενταύρων και την Παναγία
της Σκάλας. Στη Ρώμη του ανέθεσαν σημαντικά έργα όπως η Αποκαθήλωση που απεικονίζει την Παναγία
να κρατά στα χέρια της το σώμα του Χριστού μετά τη σταύρωση. Το έργο
τοποθετήθηκε στην βασιλική του Αγίου Πέτρου και συνέβαλε σημαντικά στην
καταξίωση του καλλιτέχνη.
The Statue of
David, completed by Michelangelo in 1504, is one of the most renowned works of
the Renaissance. David, situé à la Galleria dell'Academia, à Florence.
Ύστερα
από 5 χρόνια επέστρεψε στη Φλωρεντία όπου ανέλαβε αρκετές παραγγελίες με
σημαντικότερη, την ανάθεση του Δαβίδ, ενός μαρμάρινου γλυπτού μεγάλων
διαστάσεων που αποτέλεσε σύμβολο της νέας φλωρεντινής δημοκρατίας και
τοποθετήθηκε στην Πιάτσα ντελα Σινιορία, μπροστά από το Παλάτσο Βέκιο.
Plafond de la
Chapelle Sixtine. Vatican. Michelangelo painted the ceiling of the Sistine
Chapel; the work took approximately four years to complete (1508–12).
Ένα
χρόνο αργότερα επέστρεψε στη Ρώμη για να αναλάβει αυτή την φορά το έργο που θα
τον καθιερώσει παγκοσμίως, την διακόσμηση της Καπέλα Σιξτίνα (παπικό παρεκκλήσιο),
ύστερα από πρόσκληση του Πάπα Ιουλίου του Β’. ο οποίο στου ανέθεσε τη
δημιουργία ενός επιβλητικού μαυσωλείου.
Το
επόμενο διάστημα (1508-1512) ο Μιχαήλ Άγγελος κατάφερε να δημιουργήσει
περισσότερες από 300 βιβλικές φιγούρες και άλλες θρησκευτικές παραστάσεις, όπως
σκηνές από την Γένεση, την ιστορία του Νώε ή τη Δευτέρα Παρουσία.
Michelangelo, Voute
de la Chapelle Sixtine, La Sibylle de
Delphes, 1509.
Τα
τέσσερα αυτά χρόνια, λέγεται, ότι ο Μικελάντζελο δεν βγήκε από την Καπέλα
Σιξτίνα παρά ελάχιστα και δεν επέτρεψε σε κανέναν να δει το έργο του,
δημιουργώντας έτσι μια αναστάτωση, μια φήμη και πλήθος κόσμου σύρρεε έξω από το
Παρεκκλήσι. Σημαντική καινοτομία υπήρξε επίσης η απεικόνιση θεμάτων που
προέρχονταν από την αρχαία ελληνική και ρωμαϊκή παράδοση, χωρίς άμεση σχέση με
την χριστιανική θρησκεία, όπως οι Σίβυλλες. Ο θόλος ήταν τόσο ψηλά που επινόησε
μία τεχνοτροπία. Ζωγράφισε παραμορφωμένες τις φιγούρες, έτσι ώστε ο θεατής που
βρισκόταν αρκετά μέτρα πιο κάτω να τις έβλεπε κανονικές.
Michelangelo
Buonarroti, Leda and the Swan, Léda et le
cygnet, 1530-1540.
Ο
διάδοχος του Ιουλίου του Β’, Λέων Ι΄ του ανέθεσε την ανακατασκευή της πρόσοψης
της εκκλησίας του Σαν Λορέντσο, στη Φλωρεντία. Εργάστηκε για το σκοπό αυτό για
τρία χρόνια, ωστόσο ο πάπας τελικά απέρριψε το σχέδιο. Αργότερα ανέλαβε την
ανέγερση ενός νέου σκευοφυλακίου για την ίδια εκκλησία, με σκοπό να περιέχει
τους τάφους του Λορέντσο του Μεγαλοπρεπή, του αδελφού του Τζουλιάνο καθώς και
των ομώνυμων πρόωρα χαμένων δουκών. Οι εργασίες αναστέλλονται λόγω θανάτου του
Πάπα, αλλά αποτελούν σημαντικό δείγμα συνύπαρξης της αρχιτεκτονικής με την
γλυπτική.
Michelangelo
Buonarroti, Detail from the Dying slave, Détail
de l’Esclave mourant, 1513-1515, Musée du Louvre.
Αργότερα
κατέφυγε στη Γαλλία, προσκεκλημένος του Φραγκίσκου Α΄, ενώ η η Φλωρεντία
πολιορκούνταν, με αποτέλεσμα να χαρακτηριστεί λιποτάκτης. Επέστρεψε όμως
σύντομα πίσω στη Φλωρεντία όπου και παρέμεινε μέχρι την επόμενη επίσκεψή του
στη Ρώμη για να αναμορφώσει την πλατεία του Καπιτωλίου και το Παλάτσο Φαρνέζε.
Dessin de
Michel-Ange représentant Zeus et Ganymède, couple pédérastique archétypal
depuis la Grèce classique.
Επιπλέον,
διορίστηκε υπεύθυνος αρχιτέκτονας για την ολοκλήρωση της κατασκευής της
βασιλικής του Αγίου Πέτρου. Τα σχέδια που ακολουθήθηκαν ανήκαν στον Ντονάτο
Μπραμάντε, ωστόσο ο Μιχαήλ Άγγελος σχεδίασε το θόλο της, η κατασκευή του οποίου
ολοκληρώθηκε πριν το θάνατό του (18 Φεβρουαρίου του 1564).
Michelangelo's tomb
in Basilica di Santa Croce di Firenze. Le Tombeau de Michel-Ange dans la
basilique de Santa Croce à Florence.
Ενταφιάστηκε,
σύμφωνα με την επιθυμία του στην Βασιλική του Αγίου Σταυρού (Santa Croce) της
Φλωρεντίας.
Αυτή
είναι η ιστορία ενός "σούπερ σταρ", ενός γλύπτη, ζωγράφου και
αρχιτέκτονα που δεσπόζει στην ιστορία της τέχνης σαν ένας κολοσσός. Ήταν μια
ταραγμένη ιδιοφυΐα...
Το
δεύτερο και τελευταίο μέρος του δραματοποιημένου ντοκιμαντέρ του BBC (με
ελληνική αφήγηση και υπότιτλους), για μία από της σημαντικότερες μορφές της
Αναγέννησης, που δημιούργησε πληθώρα αριστουργημάτων...
Σκανάροντας το παρελθόν - Η αρχαία ελληνική πόλη της Πέτρας. Time Scanners: Petra
The ancient desert
city of Petra, Jordan. Inhabited for thousands of years, the strikingly
beautiful desert city of Petra, Jordan was once home to a civilization long
since vanished. Petra's location between the Red Sea and the Dead Sea made it
an important center for commerce, where Arabian incense, Chinese silks, and
Indian spices were traded. The buildings reflect a welcoming of cultures,
combining native Eastern traditions with Western Classical (850 BC-476 AD)
architecture from Hellenistic Greece. Noted by UNESCO as "half-built,
half-carved into the rock," this capital city also had a sophisticated
system of dams and channels for collecting, diverting, and providing water to
the arid region. Petra, Jordan was lost to the Western World from about the
14th century until the early 19th century. Today, the ancient city is one of
the world's largest and most important archaeological sites. It has been an
inscribed property of the UNESCO World Heritage Centre since 1985. In 2007,
Petra was also named one of the New 7 Wonders of the World. Press photo ©
2000-2006 NewOpenWorld Foundation
Έχοντας
στα χέρια τους, μηχανήματα τελευταίας τεχνολογίας, κορυφαίοι επιστήμονες
σαρώνουν με λέιζερ τα αρχαία μνημεία και μας αποκαλύπτουν πολύτιμα μυστικά και
δίνουν απαντήσεις σε σημαντικά ερωτήματα.
Petra
Church-Byzantine Mosaics
Σε
αυτό το επεισόδιο της σειράς "Σκανάρονας το παρελθόν", αντικείμενο
έρευνας η αρχαία πόλη της Πέτρας στην Ιορδανία. ελληνικής τεχνοτροπίας και αισθητικής
μνημείο.
The Time Scanners
use cutting-edge 3D laser-scanning technology to put history's building wonders
to the test, exploring the secrets of how the world's most iconic engineering
creations were constructed. Leading the quest is structural engineer Steve
Burrows. He is joined by laser-scanning experts from the Center for Advanced
Spatial Technologies at the University of Arkansas. With unprecedented access,
they explore, scan and digitally analyse some of mankind's most awe-inspiring
architectural achievements, uncovering just how good the engineers of the
ancient world really are.
The ancient city of
Petra Great Temple
Structural engineer
Steve Burrows leads his team of laser-scanning experts to Jordan in the Middle
East, to scan the ancient desert city of Petra.
Τερατώδης ηφαιστειακή έκρηξη καταγράφηκε σε φεγγάρι του Δία. Jupiter's Moon Io Erupts 2014
The LORRI camera
aboard NASA’s New Horizons spacecraft captured these images of Io’s Tvashtar
volcano erupting. Credit:
NASA, JPL/Caltech Univ. of Arizona.
Ηφαιστειακά υλικά εκτινάσσονται σε ύψος 321 χιλιομέτρων πάνω από την επιφάνεια της οργισμένης Ιούς, του πλέον ενεργού σώματος του Ηλιακού Συστήματος από γεωλογική άποψη. Το δραματικό φαινόμενο καταγράφηκε από τη αποστολή New Horizons της NASA καθώς περνούσε για λίγο από το σύστημα του Δία.
Δορυφόρος-ηφαίστειο
Io is the most
volcanically active body in the solar system. At 2,263 miles in diameter, it is
slightly larger than Earth’s moon. Credit: NASA, JPL/Caltech Univ. of Arizona.
Τουλάχιστον 400 ενεργά ηφαίστεια και 100 βουνά, ορισμένα ψηλότερα από το Έβερεστ, έχουν ανακαλυφθεί ως σήμερα στην Ιώ, ένας από τους τέσσερις δορυφόρους του Δία που ανακάλυψε το 1610 ο Γαλιλαίος Γαλιλέι.
Λάβα
ξεχύνεται στην επιφάνεια της Ιούς στη διάρκεια ηφαιστειακής έκρηξης. Lava
spills onto the surface of Io during a volcanic eruption. Πηγή:
NASA/JPL/University of Arizona
Λάβα, θειάφι και διοξείδιο του θείου εκτοξεύονται συχνά στον ουρανό του δορυφόρου, ο οποίος είναι λίγο μεγαλύτερος από τη Σελήνη με διάμετρο 3.640 χιλιομέτρων.
Jupiter's
moon Io saw three massive volcanic eruptions within a two-week period last
August. This Aug. 29, 2013, outburst on Io was among the largest ever observed
on the most volcanically active body in the solar system. The
infrared was image taken by Gemini North telescope, courtesy of Katherine de
Kleer, UC Berkeley. Credit: NSF/NASA/JPL-Caltech//UC
Berkeley/Gemini Observatory
Η
θεαματική έκρηξη που δείχνει το βίντεο της NASA συνέβη το 2007, όταν το New
Horizons πέρασε από το σύστημα του Δία για να αυξήσει ταχύτητα αλλά και να
παρατηρήσει τον μεγαλύτερο πλανήτη του Ηλιακού Συστήματος.
Ο...
ένοχος
Ο
Δίας, εξάλλου, είναι η δύναμη στην οποία οφείλεται η ακραία ηφαιστειακή
δραστηριότητα της Ιούς: ολόκληρο το φεγγάρι παραμορφώνεται λόγω της βαρυτικής
έλξης του Δία και των άλλων μεγάλων δορυφόρων του. Η παλιρροϊκή αυτή
παραμόρφωση προκαλεί ισχυρή τριβή που θερμαίνει και τελικά λιώνει τα πετρώματα
του φεγγαριού.
Και,
λόγω της σχετικά αδύναμης βαρύτητας της ίδιας της Ιούς, τα ηφαιστειακά υλικά
εκτινάσσονται σε πολύ μεγαλύτερο ύψος από ό,τι αν τα ηφαίστεια βρίσκονταν στη
Γη.
Collapsed volcanoes
form large, dark spots on Io’s surface. Credit: NASA, JPL/Caltech Univ. of
Arizona.
Θα
περάσουν πάντως αρκετά χρόνια μέχρι να βρουν οι επιστήμονες την ευκαιρία να
καταγράψουν άλλες τέτοιες εκρήξεις στην Ιώ -το Νew Horizons έχει πλέον
απομακρυνθεί και κινείται προς τον κύριο στόχο του, τον πλανήτη-νάνο Πλούτωνα
και άλλα παγωμένα σώματα της γειτονιάς του, της λεγόμενης Ζώνης του Κάιπερ. Η
επόμενη ευκαιρία ίσως έρθει με την εκτόξευση της ευρωπαϊκής αποστολής Juice
προς τον Δία το 2022.
Πηγές:
https://svs.gsfc.nasa.gov/11455 -
https://www.jpl.nasa.gov/news/a-hellacious-two-weeks-on-jupiters-moon-io/
Καραμπόλα κομητών σε κοντινό πλανητικό σύστημα. Giant Planet May Be Lurking In ‘Poisonous’ Gas Around Beta Pictoris
Artist’s conception
of a hypothetical giant planet (left) in Beta Pictoris. The gas giant would
sweep up comets into a swarm, causing frequent collisions. Astronomers using
the Atacama Large Millimeter Array (ALMA) are calling this the “preferred
model” for observations they made. Credit:
Goddard Space Flight Center/F. Reddy
Θρύψαλα
παγωμένων σωμάτων που δεν μπορεί παρά να είναι κομήτες ανιχνεύθηκαν για πρώτη
φορά γύρω από ένα κοντινό άστρο. Οι αστρονόμοι υπολογίζουν μάλιστα ότι στη
βίαιη αυτή γειτονιά ένας μεγάλος κομήτης καταστρέφεται σε συγκρούσεις κάθε
πέντε λεπτά.
Διεθνής
ερευνητική ομάδα χρησιμοποίησε το ολοκαίνουργιο ραδιοτηλεσκόπιο ALMA στη Χιλή,
το ισχυρότερο στην κατηγορία του, για να παρατηρήσει το βήτα του Οκρίβα (ή
Οκρίβαντα), ένα άστρο σε απόσταση 63 ετών φωτός, γύρω από το οποίο έχουν
μάλιστα ανακαλυφθεί πλανήτες.
Οι
πλανήτες μόλις που διακρίνονται ακόμα και με τα ισχυρότερα τηλεσκόπια, οπότε οι
ερευνητές θα ήταν αδύνατο να παρατηρήσουν άμεσα μικρότερα σώματα όπως οι
κομήτες -σώματα που αποτελούνται κυρίως από πάγους και σκόνη.
Artist’s conception
of the view towards the young star Beta Pictoris from the outer edge of its
disk. This disk of dust and gas orbiting the star is produced by collisions
between and evaporation of asteroids and comets. A giant planet may have
already formed and terrestrial planets may be forming. A young terrestrial
planet gaining mass by collision with an asteroid is shown in the middle of the
panel. The young terrestrial planet is dry, without an atmosphere. It will
likely acquire one later from the impact of water (or other kind of ice)-rich
asteroids. Astronomers using NASA's Far Ultraviolet Spectroscopic Explorer
telescope have found that the gas in the Beta Pictoris disk is extremely
carbon-rich, much more so than expected based on what is known about asteroids
and comets in the Solar System. The inset panels show two possible outcomes for
mature terrestrial planets around Beta Pic. The top one is a water-rich planet
similar to the Earth; the bottom one is a carbon-rich planet, with a smoggy,
methane-rich atmosphere similar to that of Titan, a moon of Saturn. Credit:NASA/FUSE/Lynette Cook
Αυτό
που ανίχνευσαν ήταν η φασματική υπογραφή του μονοξειδίου του άνθρακα. «Τα μόρια
CO μπορούν να επιζήσουν γύρω από ένα άστρο μόνο για σύντομα χρονικά διαστήματα,
περίπου 100 χρόνια, πριν τελικά καταστραφούν από την υπεριώδη ακτινοβολία του
άστρου» αναφέρει ο Μπιλ Ντεντ, ερευνητής του ALMA στη Χιλή.
«Οπότε
το μονοξείδιο του θείου που παρατηρήσαμε πρέπει να ανανεώνεται διαρκώς, εκτός
βέβαια αν το β του Οκρίβα βρίσκεται σε κάποια πολύ ασυνήθιστη φάση» εξηγεί.
Δεδομένου
ότι οι κομήτες περιέχουν CO, οι παρατηρήσεις βρίσκονται σε συμφωνία με την
υπόθεση ότι το αέριο προέρχεται από καραμπόλα κομητών, αναφέρει η ερευνητική
ομάδα στην ηλεκτρονική επιθεώρηση Science Express.
Το
διοξείδιο του άνθρακα δεν είναι διάσπαρτο στο δίσκο σκόνης και αερίου που
περιβάλλει το άστρο. Είναι αντίθετα συγκεντρωμένο σε μια σχετικά μικρή περιοχή
περίπου 13 δισεκατομμύρια χιλιόμετρα από το άστρο, απόσταση περίπου τρεις φορές
μεγαλύτερη από την απόσταση Ήλιου-Ποσειδώνα.
An international
team of astronomers exploring the disk of gas and dust around a nearby star
have uncovered a compact cloud of poisonous gas formed by ongoing rapid-fire
collisions among a swarm of icy, comet-like bodies. The researchers suggest the
comet swarm is either the remnant of a crash between two icy worlds the size of
Mars or frozen debris trapped and concentrated by the gravity of an
as-yet-unseen planet. NASA.gov
Οι
ερευνητές εκτιμούν ότι το πυκνό αυτό σύννεφο CO σχηματίστηκε λόγω της επίδρασης
ενός άγνωστου ως σήμερα πλανήτης, ο οποίος πρέπει να βρίσκεται κι αυτός σε
μεγάλη απόσταση από το άστρο. Η βαρυτική έλξη ενός τέτοιου πλανήτη θα μπορούσε
να συγκεντρώσει το αέριο σε μια σχετικά μικρή περιοχή, όπως συμβαίνει και στο
δικό μας Ηλιακό Σύστημα με τους λεγόμενους «τρωικούς αστεροειδείς», οι οποίοι
αναγκάζονται να στριμωχτούν σε μια στενή τροχιά γύρω από τον Ήλιο λόγω της
βαρυτικής επίδρασης του γιγάντιου Δία.
Οι
παρατηρήσεις του ALMA δείχνουν ότι η συνολική ποσότητα CO στο σύστημα ισούται
χονδρικά με το ένα έκτο της μάζας του νερού στη Γη.
«Για
να φτάσουμε σε αυτή την ποσότητα, ο ρυθμός των συγκρούσεων θα πρέπει να είναι
πραγματικά εκπληκτικός, με την πλήρη καταστροφή ενός μεγάλου κομήτη κάθε πέντε
λεπτά» επισημαίνει ο Δρ Ντεντ. «Και
το μονοξείδιο του άνθρακα είναι μόνο η αρχή. Δεν αποκλείεται να υπάρχουν κι
άλλα προ-οργανικά μόρια που απελευθερώνονται από παγωμένα σώματα».
Στο
Ηλιακό Σύστημα εκτιμάται ότι υπάρχουν αρκετά εκατομμύρια κομήτες, από τους
οποίους οι περισσότεροι συγκεντρώνονται στο λεγόμενο Νέφος του Όορτ, σε
απόσταση περίπου ενός έτους φωτός από τον Ήλιο.





















