Τρίτη, 21 Νοεμβρίου 2017

Πολύ παράξενος ο αστεροειδής που επισκέφθηκε το ηλιακό μας σύστημα. Solar System’s First Interstellar Visitor Dazzles Scientists

Μοιάζει με μακρύ διαστημόπλοιο. Kαλλιτεχνική απεικόνιση του αστεροειδούς ‘Oumuamua. Αυτό το σπάνιο αντικείμενο ανακαλύφθηκε στις 19 Οκτωβρίου 2017 από το τηλεσκόπιο Pan-STARRS 1 στην Χαβάη. Astronomers recently scrambled to observe an intriguing asteroid that zipped through the solar system on a steep trajectory from interstellar space—the first confirmed object from another star. Artist’s concept of interstellar asteroid 1I/2017 U1 (‘Oumuamua) as it passed through the solar system after its discovery in October 2017. The aspect ratio of up to 10:1 is unlike that of any object seen in our own solar system. Credits: European Southern Observatory/M. Kornmesser

Πραγματικά πολύ παράξενος ήταν ο πρώτος αστεροειδής που επισκέφθηκε το ηλιακό μας σύστημα, προερχόμενος από το διαστρικό χώρο. Οι αστρονόμοι που τον παρακολούθησαν με το «Πολύ Μεγάλο Τηλεσκόπιο» (VLT) του Ευρωπαϊκού Νοτίου Αστεροσκοπείου (ESO) στη Χιλή, ανακάλυψαν ότι το σχήμα του είναι πολύ μακρύ και πεπλατυσμένο, μοιάζοντας με μακρύ διαστημόπλοιο.

Πρόκειται για ένα από τα πιο επιμήκη αντικείμενα που έχουν ποτέ παρατηρηθεί στο διάστημα, καθώς το μήκος του εκτιμάται ότι είναι τουλάχιστον δεκαπλάσιο του πλάτους του. Κανείς αστεροειδής ή κομήτης έως τώρα δεν έχει βρεθεί να έχει τέτοιες διαστάσεις.

Έχει μήκος περίπου 400 μέτρων, σκούρα κοκκινωπή απόχρωση, περιστρέφεται πολύ γρήγορα γύρω από τον εαυτό του και υφίσταται δραματικές μεταβολές στη φωτεινότητά του, ενώ δεν εκλύει καθόλου σκόνη γύρω του. Πιθανώς έχει μεγάλη πυκνότητα και μάλλον αποτελείται από πετρώματα και μέταλλα, χωρίς καθόλου νερό ή πάγο.

Scientists were surprised and delighted to detect --for the first time-- an interstellar asteroid passing through our solar system. Additional observations brought more surprises: the object is cigar-shaped with a somewhat reddish hue. The asteroid, named ‘Oumuamua by its discoverers, is up to one-quarter mile (400 meters) long and highly-elongated—perhaps 10 times as long as it is wide. That is unlike any asteroid or comet observed in our solar system to date, and may provide new clues into how other solar systems formed. Credits: NASA JPL

Ο ασυνήθιστος αστεροειδής Α/2017 U1, που είχε ανακαλυφθεί στις 19 Οκτωβρίου (αρχικά είχε θεωρηθεί κομήτης) και βαφτίστηκε «Οουμουαμούα» (στη χαβανέζικη διάλεκτο σημαίνει «αγγελιαφόρος από μακριά που φθάνει πρώτος»), δεν είναι πια ορατός από τη Γη, καθώς συνεχίζει το ταξίδι του και δεν αναμένεται να τον ξαναδούμε.

Αν και γεννήθηκε γύρω από κάποιο άλλο άστρο, οι επιστήμονες πιστεύουν ότι εδώ και εκατοντάδες εκατομμύρια χρόνια έχει γίνει ένας «περιπλανώμενος» του γαλαξία μας, χωρίς να είναι βαρυτικά προσκολλημένος σε κανένα σύστημα άστρου. Κάπως έτσι, πέρασε περαστικός και από τη γειτονιά μας.

This very deep combined image shows the interstellar asteroid ‘Oumuamua at the center of the picture. It is surrounded by the trails of faint stars that are smeared as the telescopes tracked the moving asteroid. This image was created by combining multiple images from ESO’s Very Large Telescope as well as the Gemini South Telescope. The object appears to be a point source, with no surrounding dust. Credit: K. Meech et al./ESO

«Εδώ και δεκαετίες είχαμε υποθέσει θεωρητικά ότι τέτοια διαστρικά αντικείμενα υπήρχαν εκεί έξω και τώρα, για πρώτη φορά, έχουν άμεσες ενδείξεις ότι όντως υπάρχουν», δήλωσε ο Τόμας Ζουρμπούχεν της NASA.

Οι ερευνητές, μεταξύ των οποίων ο Ρομπ Γουέρικ του Ινστιτούτου Αστρονομίας του Πανεπιστημίου της Χαβάης, ο οποίος τον ανακάλυψε με το τηλεσκόπιο Pan-STARSS και του έδωσε χαβανέζικο όνομα, έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο Nature.

Δευτέρα, 20 Νοεμβρίου 2017

Δεν είναι πίνακας ζωγραφικής αλλά κοσμικό φαινόμενο! Jovian Tempest

Είναι αυτό που λέμε ότι η φύση κάποιες φορές είναι πραγματικός... καλλιτέχνης. Μια από τις εντυπωσιακές εικόνες της θύελας στον Δία. This color-enhanced image of a massive, raging storm in Jupiter’s northern hemisphere was captured by NASA’s Juno spacecraft during its ninth close flyby of the gas giant planet. The storm is rotating counter-clockwise with a wide range of cloud altitudes. The darker clouds are expected to be deeper in the atmosphere than the brightest clouds. Within some of the bright “arms” of this storm, smaller clouds and banks of clouds can be seen, some of which are casting shadows to the right side of this picture (sunlight is coming from the left). The bright clouds and their shadows range from approximately 4 to 8 miles (7 to 12 kilometers) in both widths and lengths. These appear similar to the small clouds in other bright regions Juno has detected and are expected to be updrafts of ammonia ice crystals possibly mixed with water ice. Image Credits: NASA/JPL-Caltech/SwRI/MSSS/Gerald Eichstädt/ Seán Doran

To σκάφος της αποστολής Juno που εξερευνά τον Δία κατέγραψε πραγματικά εκπληκτικές εικόνες από μια τρομερή θύελλα που μαίνεται στο γίγαντα του ηλιακού μας συστήματος. Το σκάφος πέρασε πάνω από την θύελλα η οποία προσδίδει στα νέφη εντυπωσιακά χρώματα και έστειλε εικόνες οι οποίες μοιάζουν περισσότερο με... ελαιογραφίες όπως αναφέρουν οι ειδικοί.

Στις εικόνες διακρίνεται η θύελλα με τα πιο σκουρόχρωμα νέφη να βρίσκονται πιο βαθιά μέσα στην ατμόσφαιρα. Τα πιο φωτεινά νέφη κατά την άποψη των επιστημόνων της NASA αποτελούνται από κρυστάλλους αμμωνίας ανακατεμένους με νερό σε υγρή αλλά και παγωμένη μορφή. Τα νέφη της καταιγίδας έχουν έκταση 7-12 χλμ και κινούνται με ταχύτητα 60 χλμ/ώρα.

Η αποστολή

This is a reconstructed view of Jupiter’s northern lights through the filters of the Juno Ultraviolet Imaging Spectrograph instrument on Dec. 11, 2016, as the Juno spacecraft approached Jupiter, passed over its poles, and plunged towards the equator. Credits: NASA/JPL-Caltech/Bertrand Bonfond

Το σκάφος της NASA κινείται σε κατάλληλη τροχιά για να παρατηρεί τους πόλους του Δία, και ανάμεσα στα άλλα έχει απαθανατίσει πολυάριθμες θύελλες να μαίνονται στο νότιο ημισφαίριο του πλανήτη. Η εικόνα που έδωσε στην δημοσιότητα η NASA ελήφθη στα τέλη Οκτωβρίου και έχει υποστεί επεξεργασία που ενισχύει τις χρωματικές διαφορές για να αναδειχθεί η εντυπωσιακή ποικιλία στην ταραγμένη ατμόσφαιρα του Δία.

This illustration depicts NASA's Juno spacecraft soaring over Jupiter’s south pole. Credits: NASA/JPL-Caltech

Το Juno, το οποίο εκτοξεύτηκε το 2005 και έφτασε στο σύστημα του Δία το 2016, έχει στόχο να μετρήσει τη σύσταση του πλανήτη και το βαρυτικό και μαγνητικό του πεδίου. Θα αναζητήσει επίσης στοιχεία για τον σχηματισμό του μεγαλύτερου πλανήτη στο Ηλιακό Σύστημα και θα προσπαθήσει να απαντήσει στο παλιό ερώτημα του εάν ο Δίας έχει συμπαγή πυρήνα.

Ένας μελλοθάνατος εξωπλανήτης. Exo-planet with 'extraordinarily eccentric orbit' found

Έχει μια παράξενη τροχιά που τον οδηγεί στο... στόμα του μητρικού του άστρου. Καλλιτεχνική απεικόνιση του πλανήτη HD76920b ο οποίος κατά την κίνηση του πλησιάζει πολύ κοντά στο άστρο του και κάποια στιγμή το άστρο θα τον... καταπιεί. An artist’s impression of exoplanet HD76920b in close orbit to a star. HD76920b is four times the mass of Jupiter and can be found some 587 light years away in the southern constellation Volans, the Flying Fish.

Για μια ακόμη φορά οι αστρονόμοι μένουν έκπληκτοι από την ποικιλία των πλανητών που υπάρχουν στο Σύμπαν. Μέχρι πριν από λίγα χρόνια οι επιστήμονες μην έχοντας άλλα διαθέσιμα στοιχεία θεωρούσαν ότι πάνω κάτω όλα τα πλανητικά συστήματα στο Σύμπαν είναι παρόμοια σε δομή και χαρακτηριστικά με το ηλιακό μας σύστημα και ότι επίσης τα είδη πλανητών είναι λίγο πολύ αυτά που γνωρίζουμε από τους πλανήτες στο ηλιακό μας σύστημα. 

Τα διαστημικά τηλεσκόπια και οι νέες μέθοδοι παρατήρησης οδήγησαν στην ανακάλυψη περίπου 6 χιλιάδων εξωπλανητών και καθημερινά ανακαλύπτονται καινούργιοι. Όπως διαπιστώθηκε υπάρχει μια τεράστια ποικιλία πλανητικών συστημάτων αλλά και ειδών πλανητών. Εντοπίζονται εξωπλανήτες με χαρακτηριστικά που εντυπωσιάζουν αλλά και πονοκεφαλιάζουν τους επιστήμονες. Πριν από λίγες μόλις μέρες εντοπίστηκε ένας πλανήτης που σύμφωνα με τα υπάρχοντα πλανητικά μοντέλα δεν θα έπρεπε κανονικά να υπάρχει.... Πριν από λίγα 24ωρα ανακοινώθηκε ταυτόχρονα ο εντοπισμός δύο ακόμη εξωπλανητών με πολύ ενδιαφέροντα χαρακτηριστικά.


Artist’s impression of the Hot Jupiter HD209458b - a planet so close to its star that its atmosphere is evaporating to space.

Ο ένας εξ αυτών έλαβε την κωδική ονομασία HD76920b, βρίσκεται σε απόσταση 587 ετών φωτός από εμάς και έχει μάζα τέσσερις φορές μεγαλύτερη από αυτή του Δία. Είναι δηλαδή ένας πραγματικά τεράστιος πλανήτης. Ο εξωπλανήτης αυτός εντυπωσιάζει τους επιστήμονες με την εξαιρετικά εκκεντρική τροχιά του η οποία θυμίζει αυτή των κομητών. 

Superimposing HD76920b’s orbit on the Solar system shows how peculiar it is. Its orbit is more like that of the asteroid Phaethon than any of the Solar system’s planets (Image Credit: Jake Clark).

Ο πλανήτης δεν κινείται σε μια σφαιρική τροχιά γύρω από το μητρικό του άστρο αλλά ακολουθεί μια τροχιά που σε ένα της στάδιο απομακρύνει πολύ τον πλανήτη από το άστρο και στην συνέχεια τον οδηγεί σε απόσταση αναπνοής από αυτό. Οι ειδικοί που μελετούν το φαινόμενο υποστηρίζουν ότι είναι θέμα χρόνου το άστρο σε μια από τις κοντινές επισκέψεις του πλανήτη σε αυτό θα καταφέρει να τον... αρπάξει και να τον καταπιεί! Η ανακάλυψη όπως είναι ευνόητο προσφέρει νέα στοιχεία για τον σχηματισμό πλανητών αλλά και τα χαρακτηριστικά που μπορεί αυτοί να έχουν.

Καυτή Σούπερ Γη

Καλλιτεχνική απεικόνιση του 55 Cancri e. Exoplanet 55 Cancri e was thought to have lava flows covering its surface, creating freely flowing lakes on the dayside that reflect radiation, while hardening across the night side. The nearby world is so close to its star that the same size is always exposed to the light.

Ο δεύτερος εξωπλανήτης είναι πιο κοντινός αφού βρίσκεται σε απόσταση 40 ετών φωτός από εμάς και ανήκει στη κατηγορία των λεγόμενων «Σούπερ Γαιών». Πρόκειται για πλανήτες με μέγεθος παρόμοιο ή κοντινό με αυτό της Γης, μεγέθη που οι επιστήμονες θεωρούν ότι ευνοούν την ανάπτυξη φιλικών στη ζωή συνθηκών. Ο 55 Cancri έχει μέγεθος δύο φορές μεγαλύτερο από αυτή της Γης και είναι πιθανώς βραχώδης αλλά το πιο σημαντικό είναι ότι σύμφωνα με τους επιστήμονες που τον μελετούν ο πλανήτης αυτός διαθέτει μια ατμόσφαιρα που μοιάζει αρκετά με αυτή της Γης αφού διαθέτει άζωτο, νερό και πιθανώς οξυγόνο.

Data from the Spitzer Space Telescope suggests the super-Earth, called 55 Cancri e, may be enshrouded in a thick atmosphere that contains ingredients such as nitrogen, water, and even oxygen. Artist's impression

Βέβαια οι θερμοκρασίες που αναπτύσσονται στον πλανήτη είναι μάλλον απαγορευτικές για την παρουσία της ζωής αφού κυμαίνονται από 2200-1400 βαθμούς Κελσίου. Παρόλα αυτά πρόκειται για ένα από τους πιο ενδιαφέροντες εξωπλανήτες που έχουν εντοπιστεί μέχρι σήμερα αφού είναι και αρκετά κοντά σε εμάς αλλά διαθέτει πιθανώς και πολύ κοντινά χαρακτηριστικά με αυτά της Γης.

Σάββατο, 18 Νοεμβρίου 2017

Αστρονόμοι στέλνουν μήνυμα προς τους εξωγήινους. We just sent a message to try to talk to aliens on another world

Στείλαμε μήνυμα σε κοντινό άστρο για να πούμε ότι είμαστε εδώ και έχουμε πολλές γνώσεις. Are you there, aliens? It’s us, Earth. Astronomers have sent a radio message to a neighbouring star system – one of the closest known to contain a potentially habitable planet – and it’s nearby enough that we could receive a reply in less than 25 years. Credit: Danielle Futselaar/METI

Στις 16 Νοεμβρίου του 1974 από την συστοιχία των ραδιοτηλεσκοπίων του Arecibo στην Κεντρική Αμερική στείλαμε στο Διάστημα ένα μήνυμα. Ο (όποιος) αποδέκτης του μηνύματος θα έβλεπε πληροφορίες για το ηλιακό μας σύστημα, στοιχεία για την δομή του DNA, εικόνες του ανθρώπου και γενικά διάφορες πληροφορίες για την Γη και τους κατοίκους της.

Για να εορταστεί η επέτειος των 43 ετών τα στελέχη του METI, ενός διεθνούς οργανισμού που ασχολείται με την προσπάθεια επικοινωνίας με εξωγήινους αποφάσισαν να στείλουν ένα νέο μήνυμα επικοινωνίας με κάποιο νοήμονα πολιτισμό.

Οι αποστολείς του νέου μηνύματος είχαν σε σχέση με τους συναδέλφους τους το 1974 το προνόμιο να έχουν στην διάθεση τους πολύ περισσότερα στοιχεία για το υπάρχει... εκεί έξω και να επιλέξουν τον παραλήπτη. Τα τελευταία χρόνια ο στόλος των διαστημικών τηλεσκοπίων και των πολύ ισχυρών επίγειων τηλεσκοπίων σε συνδυασμό με την ανάπτυξη νέων μεθόδων ανάλυσης δεδομένων έχουν οδηγήσει στην ανακάλυψη χιλιάδων εξωπλανητών και άστρων που ίσως διαθέτουν πλανητικά συστήματα.

Luyten’s Star (GJ 273) is about to be rocked: A mix-tape of Earth music — along with some maths — has been beamed its way.

Έτσι τα στελέχη αποφάσισαν να στείλουν το μήνυμα τους στο άστρο GJ 273, γνωστό και ως άστρο Luyten, που βρίσκεται σε απόσταση περίπου 12 ετών φωτός στον αστερισμό του Μικρού Κύωνα.

An artist's impression of a planet orbiting a red dwarf star. Credit: University of Warwick

Πρόκειται για ένα ερυθρό νάνο γύρω από τον οποίο πριν από λίγους μήνες οι αστρονόμοι εντόπισαν να κινούνται δύο πλανήτες. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η θέση των πλανητών σε σχέση με το μητρικό τους άστρο είναι τέτοια που τους καθιστά πιθανώς φιλόξενους στην ζωή.

Το περιεχόμενο

Sónar launches Sónar Calling GJ 273b, a pioneering project uniting music and science to connect and communicate with alien life. Credit: Sónar Calling

Τα στελέχη του ΜΕΤΙ αποφάσισαν να στείλουν πιο σύνθετες πληροφορίες στους πιθανούς παραλήπτες από ότι το προηγούμενο μήνυμα. Το νέο μήνυμα της ανθρωπότητας περιέχει στοιχεία αριθμητικής, μαθηματικών, γεωμετρίας και τριγωνομετρίας. Περιέχει δεδομένα για τα ραδιοκύματα τα οποία μεταφέρουν το μήνυμα και επίσης περιέχει στοιχεία για το πώς μετράμε τον χρόνο χρόνο, ώστε να διαπιστώσουμε, σε περίπτωση που υπάρξει απάντηση, αν οι παραλήπτες αντιλαμβάνονται την έννοια του χρόνου όπως εμείς. Όπως αναφέρουν τα στελέχη του ΜΕΤΙ αν το μήνυμα παραληφθεί από κάποιον νοήμων πολιτισμό και αποφασίσει να απαντήσει η απάντηση αυτή θα φτάσει σε εμάς σε περίπου 25 έτη. Ας περιμένουμε λοιπόν...

Ο αντίλογος

Sónar launches Sónar Calling GJ 273b, a pioneering project uniting music and science to connect and communicate with alien life. Credit: Sónar Calling

Η ιδέα της αποστολής μηνυμάτων στο διάστημα ήταν πάντοτε αμφισβητούμενη, ακόμη και μέσα στην κοινότητα SETI. Καταρχάς δεν είναι καθόλου σαφές για το ποιος νομιμοποιείται να μιλήσει για την ανθρωπότητα. Μια άλλη ανησυχία είναι ο πιθανός κίνδυνος από την προσέγγιση των εξωγήινων. Ο φυσικός Stephen Hawking και άλλοι προειδοποίησαν σχετικά με τις πιθανές επιπτώσεις της αντιμετώπισης ενός εξωγήινου πολιτισμού – υπογραμμίζοντας ότι ένας τέτοιος πολιτισμός θα είναι σίγουρα αρκετά παλαιότερος και πολύ πιο προηγμένος τεχνολογικά από τον δικό μας.

Ο Dan Werthimer, ερευνητής του SETI στο Berkeley, δήλωσε ότι «το 98% των αστρονόμων και των ερευνητών του SETI, συμπεριλαμβανομένου και του εαυτού μου, πιστεύουν ότι το ΜΕΤΙ είναι δυνητικά επικίνδυνο κι όχι μια καλή ιδέα. Είναι σαν να φωνάζετε σε ένα δάσος χωρίς να ξέρετε αν υπάρχουν εκεί τίγρεις, λιοντάρια, αρκούδες ή άλλα επικίνδυνα ζώα!».

Παρασκευή, 17 Νοεμβρίου 2017

Στην Σαουδική Αραβία η αρχαιότερη «σκυλογραφία». These may be the world’s first images of dogs—and they’re wearing leashes

Βρέθηκε χαραγμένη σε βράχο. Carved into a sandstone cliff on the edge of a bygone river in the Arabian Desert, a hunter draws his bow for the kill. He is accompanied by 13 dogs, each with its own coat markings; two animals have lines running from their necks to the man’s waist. The engravings likely date back more than 8000 years, making them the earliest depictions of dogs, a new study reveals. And those lines are probably leashes, suggesting that humans mastered the art of training and controlling dogs thousands of years earlier than previously thought. Credit: M.Guagnin et al., Journal of Anthropological Archaeology, 2017

Η αρχαιότερη απεικόνιση σκύλων, ηλικίας 8.000-9.000 ετών, εντοπίστηκε χαραγμένη σε βράχο στην έρημο της Σαουδικής Αραβίας και φαίνεται να επιβεβαιώνει τις θεωρίες των επιστημόνων σχετικά με την… προϊστορία του αποκαλούμενου «καλύτερου φίλου του ανθρώπου». Τα χαρακτηριστικά των εξημερωμένων σκύλων της βραχογραφίας μοιάζουν πολύ με αυτά του σκύλου της Χαναάν, ο οποίος θεωρείται από τις αρχαιότερες ράτσες σκύλων που ζουν σήμερα στον πλανήτη.

Η βραχογραφία έχει βρεθεί μαζί με πλήθος άλλων στο Σουβαϊμίς, μια περιοχή στην έρημο της Βορειοδυτικής Σαουδικής Αραβίας την οποία κάποτε διέτρεχαν ποταμοί δίνοντας ζωή σε πλούσια βλάστηση. Πρόκειται για μια σκηνή κυνηγιού στην οποία ένας άνδρας συνοδεύεται από 13 σκύλους. Δυο από αυτούς έχουν γύρω από τον λαιμό τους μια γραμμή σαν σχοινί η οποία καταλήγει να «δένεται» γύρω από τη μέση του κυνηγού.

A human and a pack of dogs hunting an equid and its young. (Guagnin et al., J. Anthropol. Archaeol, 2017)

Εδώ και τρία χρόνια ερευνητές με επικεφαλής τη Μαρία Γκουάγκνιν, αρχαιολόγο από το Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ για την Επιστήμη της Ανθρώπινης Ιστορίας στην Ιένα της Γερμανίας, σε συνεργασία με την Επιτροπή Τουρισμού και Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Σαουδικής Αραβίας, καταγράφουν τις περίπου 1.300 βραχογραφίες που έχουν βρεθεί στο Σουβαϊμίς και στη γειτονική Τζουμπά, οι οποίες απεικονίζουν σχεδόν 7.000 ζώα και ανθρώπους.

Saudi find may reveal how humans harnessed early dogs to survive. Credit: Science Magazine

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται κυνηγετικοί σκύλοι (196 στο Σουβαϊμίς και 193 στη Τζουμπά). Όλοι είναι μεσαίου μεγέθους, με όρθια αφτιά, κοντό ρύγχος και γυριστή ουρά, χαρακτηριστικά τα οποία αποτελούν «σήμα κατατεθέν» των εξημερωμένων σκύλων. Σε κάποιες σκηνές οι σκύλοι «αγριεύουν» αντιμέτωποι με έναν άγριο γάιδαρο, σε άλλες δαγκώνουν τον λαιμό ενός αγριοκάτσικου ή μιας γαζέλας ενώ σε πολλές είναι δεμένοι σε ανθρώπους οι οποίο κρατούν τόξο και βέλος.

Οι βραχογραφίες δεν μπορούν να χρονολογηθούν άμεσα, με βάση όμως την αλληλουχία των σκαλισμένων απεικονίσεων, τη φθορά των βράχων και την έλευση της κτηνοτροφίας οι ερευνητές τοποθετούν τις εικόνες των σκύλων τουλάχιστον στα 8.000-9.000 χρόνια πριν το σήμερα. Γενικώς οι επιστήμονες συμφωνούν στο ότι ο σκύλος υπήρξε μάλλον το πρώτο ζώο που εξημέρωσε ο άνθρωπος, όμως το «χρονικό παράθυρο» στο οποίο τοποθετούν αυτή την εξημέρωση είναι πολύ μεγάλο, καθώς κυμαίνεται από τα 15.000 ως τα 30.000 χρόνια πριν το σήμερα.

Οι πανάρχαιοι σκύλοι έμοιαζαν με τους σύγχρονους σκύλους της Χαναάν, που θεωρούνται από τις παλαιότερες ράτσες στον πλανήτη. The ancient hunting dogs of Saudi Arabia (bottom) may have resembled the Canaan breed of dog (top). (Top to bottom): Alexandra Baranova/Wikimedia Commons; M.Guagnin et al., Journal of Anthropological Archaeology, 2017

Η Αντζελα Πέρι, ζωοαρχαιολόγος στο Ινστιτούτο Μαξ Πλανκ Εξελικτικής Ζωολογίας στη Λειψία η οποία συνυπογράφει με τη Μαρία Γκουάγκνιν τη μελέτη που δημοσιεύθηκε στην επιθεώρηση «Anthropological Archaeology», επισημαίνει ότι οι σκύλοι μοιάζουν πολύ με τον σκύλο της Χαναάν, ένα «αγριόσκυλο» που ζει σήμερα στις ερήμους της Μέσης Ανατολής. Σύμφωνα με την κυρία Πέρι η ομοιότητα αυτή ενδέχεται να υποδηλώνει ότι οι αρχαίοι κυνηγοί-τροφοσυλλέκτες που σκάλισαν αυτές τις εικόνες είτε εξέτρεφαν σκύλους οι οποίοι είχαν ήδη εξημερωθεί και προσαρμοστεί ώστε να κυνηγούν στην έρημο είτε εξημέρωσαν άγριους σκύλους της Αραβικής Χερσονήσου ανεξάρτητα και μεταγενέστερα από την εξημέρωση των σκύλων σε άλλα σημεία του πλανήτη.

Εντοπίστηκε απολιθωμένο δάσος στην Ανταρκτική. 280-Million-Year-Old Fossil Forest Discovered in … Antarctica

Επιβεβαιώνεται ότι η παγωμένη ήπειρος ήταν κάποτε ένας... πράσινος παράδεισος. Ένα από τα απολιθωμένα δέντρα που ανακάλυψαν οι ερευνητές στην Ανταρκτική. A 280-million-year-old tree stump still attached to its roots in Antarctica. Plants grew on what is today the iciest continent from 400 million to 14 million years ago. Understanding ancient polar forests might help researchers develop predictions about how trees will react as man-made climate change warms the globe. Credit: Erik Gulbranson

Πλήθος ευρημάτων τα τελευταία χρόνια υποδεικνύουν ότι κοντινότερο αλλά και μακρινό παρελθόν η Ανταρκτική δεν ήταν πάντοτε η παγωμένη ήπειρος που όλοι γνωρίζουμε αλλά κάποτε ήταν ένας τροπικός παράδεισος! Μια νέα ανακάλυψη έρχεται να ενισχύσει αυτή την αναπάντεχη για εμάς εικόνα της Ανταρκτικής.

Erik Gulbranson, paleoecologist and visiting assistant professor at UWM, studies some of the fossilized trees he brought back from Antarctica. Gulbranson is returning there for further research this year. Credit: UWM Photo/Troye Fox

Ερευνητές του Πανεπιστημίου Ουισκόνσιν-Μιλγουόκι στις ΗΠΑ ανακάλυψαν απολιθωμένα δέντρα που ανήκαν σε ένα δάσος που υπήρχε πριν από 280 εκ. έτη στην Ανταρκτική. Οι ερευνητές εντόπισαν τα δέντρα στα Τρανσανταρκτικά Ορη τα οποία χωρίζουν την Ανατολική από την Δυτική Ανταρκτική.

Οι ειδικοί με βάση και αυτά τα νέα ευρήματα εκτιμούν ότι η Ανταρκτική για περίπου 400 εκ. έτη ήταν μια γενικά πράσινη ήπειρος. Πιστεύουν ότι η Ανταρκτική κάποιες περιόδους είχε πιο έντονη βλάστηση και μεγάλης ποικιλίας οικοσυστήματα και άλλες λιγότερο αλλά γενικά ήταν μια περιοχή φιλόξενη στην ζωή. Η εκτίμηση που υπάρχει είναι ότι πριν από περίπου 14 εκ. έτη οι συνθήκες στον πλανήτη άλλαξαν και μετέτρεψαν την Ανταρκτική στον παγωμένο κόσμο που γνωρίζουμε σήμερα.

Η εξέλιξη της Ανταρκτικής βοηθά τους επιστήμονες να προβλέψουν τις επιπτώσεις των κλιματικών αλλαγών στην Γη στο κοντινό αλλά και απώτερο μέλλον. Όπως αναφέρουν είναι πιθανό και μάλιστα σύντομα η «λευκή» ήπειρος να αποκτήσει και πάλι πράσινο χρώμα.

Τροπικός παράδεισος

A research team led by University of Wisconsin-Milwaukee paleoecologist Erik Gulbranson has found the fossil remnants of a Permian-age forest on the frozen slopes of the McIntyre Promontory in the Transantarctic Mountains. Dr. Erik Gulbranson working in Antarctica. Image credit: Peter Rejcek, NSF

Προηγούμενες έρευνες είχαν αποκαλύψει ευρήματα κάτω από τον πυθμένα της Ανταρκτικής Χερσονήσου τα οποία έδειχναν ότι στο παρελθόν διέθετε έντονη βλάστηση. Με κάποιους να κάνουν λόγο για ένα «τροπικό παράδεισο». Η μελέτη των ευρημάτων από τις γεωλογικές έρευνες στην Ανταρκτική (ειδικά τα απολιθώματα γύρης) σε συνδυασμό με δορυφορικές παρατηρήσεις και ατμοσφαιρικές αναλύσεις σε όλη την Γη οδηγούν τους ειδικούς στο συμπέρασμα ότι στη διάρκεια των τελευταίων 100 εκατομμυρίων ετών η Ανταρκτική ήταν κατά βάση πράσινη και μάλιστα ορισμένες εποχές ήταν καλυμμένη από τροπικά δάση πριν τελικά επικρατήσουν οι πάγοι.

«Η Ανταρκτική ήταν ένας πανέμορφος καταπράσινος τόπος. Υπήρχαν τροπικές συνθήκες και ζούσαν εκεί πολλά είδη θηλαστικών όπως πόσουμ και κάστορες. Μόνο στην πρόσφατη γεωλογική ιστορία της Ανταρκτικής κυριαρχεί το κρύο» υποστηρίζει η Τζέιν Φράνσις, καθηγήτρια της Σχολής Γης και Περιβάλλοντος του Πανεπιστημίου του Λιντς.

Πέμπτη, 16 Νοεμβρίου 2017

Νέα ανίχνευση βαρυτικών κυμάτων. LIGO instruments detect fifth binary black hole merger

Για πέμπτη φορά τα όργανα του LIGO ανιχνεύουν βαρυτικά κύματα από τη συγχώνευση δυο μελανών οπών. Στις 8 Ιουνίου 2017 οι δυο ανιχνευτές LIGO κατέγραψαν το πέμπτο σήμα βαρυτικών κυμάτων που προέκυψε από συγχώνευση δυαδικού συστήματος μαύρων τρυπών. Το γεγονός ονομάστηκε GW170608 και συνέβη σε απόσταση περίπου ενός δισεκατομμυρίου ετών φωτός από τη Γη. This graph shows the five black hole mergers discovered using gravitational waves, according to their mass in Suns. The LIGO and Virgo teams usually include a sixth potential event, LVT151012, in this graph, but because the signal's strength was too weak to qualify as a "discovery" we have removed it from this version. The teams do include LVT151012 when calculating how common black hole mergers are in the universe, though. © LIGO/Virgo

Οι ερευνητές των δύο αμερικανικών ανιχνευτών LIGO ανακοίνωσαν ότι ανίχνευσαν και πάλι βαρυτικά κύματα από το Διάστημα. Είναι η πέμπτη ανίχνευση που έχει επιβεβαιωθεί και αυτήν τη φορά έγινε χωρίς τυμπανοκρουσίες, καθώς το φαινόμενο τείνει, πλέον, να γίνει ρουτίνα μετά την ιστορική πρώτη ανακοίνωση τον Σεπτέμβριο του 2015.

Αυτήν τη φορά τα βαρυτικά κύματα εκτιμάται ότι προέρχονται από τη συγχώνευση δύο σχετικά «ελαφριών» μαύρων τρυπών με μάζες επτά και 12 φορές μεγαλύτερες από τη μάζα του Ήλιου, σε απόσταση περίπου ενός δισεκατομμυρίων ετών φωτός από τη Γη.

Black hole and Neutron Star Masses Compared. The masses of stellar remnants are measured in many different ways. This graphic shows the masses for black holes detected through electromagnetic observations (purple); the black holes measured by gravitational-wave observations (blue); neutron stars measured with electromagnetic observations (yellow); and the masses of the neutron stars that merged in an event called GW170817, which were detected in gravitational waves (orange). GW170608 is the lowest mass of the LIGO/Virgo black holes shown in blue. The vertical lines represent the error bars on the measured masses. Image credit: LIGO-Virgo/Frank Elavsky/Northwestern

Η συγχώνευση άφησε πίσω της μία νέα μαύρη τρύπα με μάζα 18 φορές μεγαλύτερη του Ήλιου, πράγμα που σημαίνει ότι ενέργεια ισοδύναμη με περίπου μία ηλιακή μάζα εκλύθηκε στο Διάστημα με τη μορφή βαρυτικών κυμάτων, δηλαδή «ρυτιδώσεων» του χωροχρόνου, φθάνοντας έως τη Γη.

Αστρονομία πολλαπλών μηνυμάτων

Οι αστρονόμοι βρίσκουν ότι το γεγονός GW170608 είναι σύμφωνο με τις προβλέψεις της γενικής σχετικότητας του Αϊνστάιν. Yπολογίστηκε επίσης και το άνω όριο στην μάζα του βαρυτονίου, το οποίο βρίσκεται σε συμφωνία με τα άνω όρια που έδωσαν οι προηγούμενες παρατηρήσεις.

Το συμβάν έγινε αντιληπτό από τους δύο επίγειους ανιχνευτές στις ΗΠΑ στις 8 Ιουνίου φέτος και η ανακοίνωσή του καθυστέρησε για να υπάρξει η αναγκαία επιβεβαίωση.

Η νέα ανακάλυψη αποτελεί άλλο ένα βήμα για την ανάπτυξη της λεγόμενης «αστρονομίας πολλαπλών μηνυμάτων», στην οποία οι αστρονόμοι θα συνδυάζουν, πλέον, στοιχεία από την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία και τα βαρυτικά κύματα.

Σήμερα, οι αμερικανικοί ανιχνευτές LIGO και ο ευρωπαϊκός VIRGO στην Ιταλία βρίσκονται εκτός λειτουργίας, προκειμένου να αναβαθμισθούν, ώστε να επαναλειτουργήσουν το φθινόπωρο του 2018 με αυξημένη ευαισθησία.