Τρίτη, 19 Ιουνίου 2018

Το ιαπωνικό σκάφος Hayabusa 2 πλησιάζει τον αστεροειδή Ριούγκου. Hayabusa-2 Approaches Asteroid Ryugu

Για συλλογή δειγμάτων. Hayabusa-2 spacecraft. Credit: Akihiro Ikeshita / JAXA

Το ιαπωνικό σκάφος Hayabusa 2 άρχισε να στέλνει εικόνες του αστεροειδούς Ryugu, τον οποίο πλησιάζει και αναμένεται να προσεγγίσει στις 27 Ιουνίου, με στόχο να συλλέξει δείγματα και να τα φέρει πίσω στη Γη.

Το βάρους 600 κιλών σκάφος «Χαγιαμπούσα 2» εκτοξεύθηκε το 2014 και πλέον απέχει περίπου 215 χιλιόμετρα από τον ακανόνιστου σχήματος και πολύ σκούρο αστεροειδή «Ριούγκου», ο οποίος μοιάζει με «ντάμπλινγκ» και η περιστροφή του είναι ανάδρομη, δηλαδή ανάποδη σε σχέση με εκείνη της Γης και του Ήλιου.

Image of Ryugu taken using the ONC-T. The photograph was taken around 13:50 JST on June 13, 2018. The field of view is 6.3 degrees x 6.3 degrees and the exposure time is 178 seconds. From the spacecraft, you see Ryugu in the direction of the constellation, Gemini (Gem). Ground observation team: JAXA, Kyoto University, Japan Spaceguard Association, Seoul National University. ONC Team: JAXA, University of Tokyo, Kochi University, Rikkyo University, Nagoya University, Chiba Institute of Technology, Meiji University, University of Aizu and AIST.

O Ριούγκου ανακαλύφθηκε το 1999, έχει διάμετρο περίπου 900 μέτρων και ανήκει στην κατηγορία των δυνητικά επικίνδυνων για τη Γη αστεροειδών της ομάδας «Απόλλων». Tο Χαγιαμπούσα-2 διαθέτει δύο ηλιακά πάνελ και μια μηχανή ιόντων που δουλεύει με το χημικό στοιχείο ξένο.

The rotation of Ryugu is captured in images taken by the ONC-T. The photographs were shot between June 14, 2018 at around 21:00 JST and June 15, 2018 at around 05:10 JST. From this animation, you can see the asteroid surface appears to be strongly angled, and pitted with dents or craters. Also, the axis of rotation looks close to the vertical direction (perpendicular to the ecliptic plane in which the Earth orbits the Sun) in this image. The direction of rotation is retrograde, spinning in the opposite sense to the Earth and Sun, and to the direction of the planetary orbits. This information is very important for exploring the asteroid. As we see the surface of Ryugu more clearly from now on, we will start to gain a more precise knowledge of the asteroid’s properties. ONC Team: JAXA, University of Tokyo, Kochi University, Rikkyo University, Nagoya University, Chiba Institute of Technology, Meiji University, University of Aizu and AIST

Στις 27 Ιουνίου, το σκάφος θα βρεθεί σε απόσταση 20 χιλιομέτρων από τον αστεροειδή και η Ιαπωνική Διαστημική Υπηρεσία (JAXA) θα τον μελετήσει, για περίπου ενάμιση χρόνο. Σε αυτό το διάστημα θα στείλει διαστημοσυσκευές στην επιφάνειά του -αρχής γενομένης το Σεπτέμβριο ή τον Οκτώβριο- και θα χρησιμοποιήσει εκρηκτικά για να ανοίξει τρύπα, ώστε να πάρει δείγματα και από το υπέδαφός του.

Αν όλα πάνε καλά, η αποστολή θα εγκαταλείψει τον Ριούγκου το Δεκέμβριο 2019, ώστε να επιστρέψει στον πλανήτη μας με τα δείγματα του αστεροειδούς στο τέλος του 2020.

Είχε προηγηθεί η αποστολή «Χαγιαμπούσα 1», που είχε εκτοξευθεί το 2003 και έφθασε στον αστεροειδή Ιτοκάβα το 2005. Παρά τις τεχνικές δυσκολίες, το σκάφος τελικά επέστρεψε στη Γη το 2010, μεταφέροντας μια μικρή ποσότητα υλικού από τον αστεροειδή.

Κάτι ανάλογο θα επιχειρήσει το αμερικανικό σκάφος Osiris-Rex που έχει «ραντεβού» με τον αστεροειδή Μπενού τον Αύγουστο.




Σύστημα τεχνητής νοημοσύνης κάνει «ντιμπέιτ» με ανθρώπους. AI Learns the Art of Debate

Παρουσιάστηκε από την αμερικανική εταιρεία ΙΒΜ.  Project Debater moves us a big step closer to one of the great boundaries in AI: mastering language. Credit: IBM Research

Η αμερικανική εταιρεία ΙΒΜ παρουσίασε το πρώτο, στον κόσμο, σύστημα τεχνητής νοημοσύνης, το οποίο μπορεί να κάνει «ντιμπέιτ» με τους ανθρώπους για διάφορα θέματα.

Το IBM Debater, όπως ονομάστηκε, μπορεί να ανοίξει διάλογο για περίπου 100 διαφορετικά θέματα. Αφού κάνει μια τετράλεπτη εισαγωγή πάνω στο υπό συζήτηση θέμα, το «έξυπνο» μηχάνημα ακούει τα επιχειρήματα του ανθρώπου συνομιλητή του, τα αντικρούει με μια νέα τετράλεπτη τοποθέτηση και στο τέλος κάνει ένα «κλείσιμο», παρουσιάζοντας επί δύο λεπτά συνοπτικά τη δική του θέση.

Προ μηνός, η Google παρουσίασε το σύστημα Duplex που μπορεί να τηλεφωνήσει σ΄ ένα εστιατόριο και να κάνει μια κράτηση ή να κλείσει ένα ραντεβού σε κομμωτήριο. Συστήματα όπως το IBM Debater και το Google Duplex αποτελούν σημαντικά βήματα προόδου για τη δημιουργία υπολογιστών ικανών να πιάνουν με φυσικό τρόπο συζήτηση με ανθρώπους. Τόσο φυσικό που να μην καταλαβαίνει ο συνομιλητής ότι έχει να κάνει με μηχανή και όχι με άνθρωπο (αυτό, άλλωστε, είναι και το βασικό κριτήριο επιτυχίας, που, από τη δεκαετία του 1950, έχει θέσει για τις «έξυπνες» μηχανές ο Βρετανός πρωτοπόρος της πληροφορικής Άλαν Τιούρινγκ).

Η ΙΒΜ έκανε επίδειξη του νέου συστήματος στο Σαν Φρανσίσκο, με 'αντίπαλο' μία ισραηλινή πρωταθλήτρια φοιτητικών «ντιμπέιτ», τη Νόα Οβάντια. Το αντικείμενο του διαλόγου ανθρώπου-μηχανής ήταν κατά πόσο πρέπει να υπάρχουν κυβερνητικές επιδοτήσεις για την εξερεύνηση του διαστήματος (όχι ακριβώς το πιο εύκολο ή το πιο ενδιαφέρον θέμα για συζήτηση, αλλά αυτή ήταν η επιλογή της ΙΒΜ...).

Το IBM Debater επιχειρηματολόγησε υπέρ των επιδοτήσεων και η Οβάντια εναντίον. Ένα γρήγορο «γκάλοπ» μεταξύ όσων παρακολούθησαν το ντιμπέιτ, έδειξε ότι οι περισσότεροι θεώρησαν πως το μηχάνημα εμπλούτισε καλύτερα τον προβληματισμό τους πάνω στο συγκεκριμένο ζήτημα από ό,τι η συνομιλήτριά του.

Ακολούθησε ένα δεύτερο ντιμπέιτ της μηχανής με έναν άλλο Ισραηλινό, τον Νταν Ζαφρίτ, με θέμα αν θα πρέπει να αυξηθεί ή όχι η χρήση της τηλεϊατρικής (ο υπολογιστής ήταν υπέρ, ενώ ο άνθρωπος εναντίον).

Με βάση τις έως τώρα δοκιμές, όπως ανέφερε ο ερευνητής της ΙΒΜ Νόαμ Σλόνιμ, το σύστημα -που αναπτύσσεται εδώ και έξι χρόνια με επικεφαλής το ερευνητικό εργαστήριο της εταιρείας στη Χάιφα του Ισραήλ- έχει μεγάλα περιθώρια βελτίωσης. Κατά καιρούς κάνει λάθη, ενώ τα καταφέρνει να κάνει διάλογο με νόημα πάνω σε αυτά τα 100 θέματα περίπου το 40% του χρόνου.

Project Debater is the first AI system that can debate humans on complex topics. The goal is to help people build persuasive arguments and make well-informed decisions. Credit: IBM Research

Κατά κάποιο τρόπο, το Debater αποτελεί το νέο φιλόδοξο πρόγραμμα τεχνητής νοημοσύνης της ΙΒΜ μετά τον υπολογιστή Deep Blue που είχε νικήσει τον πρωταθλητή στο σκάκι Γκάρι Κασπάροβ το 1997 και τον υπολογιστή Watson που νίκησε τους πρωταθλητές του παιγνιδιού γνώσεων Jeopardy το 2011.

Τα τελευταία χρόνια τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης γίνονται ολοένα πιο ικανά στην αναγνώριση ανθρώπων, εικόνων και αντικειμένων ή στη μετάφραση. Όμως η κατανόηση της φυσικής ανθρώπινης γλώσσας -κάτι απαραίτητο σε ένα διάλογο- είναι μια πολύ πιο δύσκολη πρόκληση.