Τρίτη, 20 Ιανουαρίου 2015

Στα δέντρα ζούσε το πρώτο θηλαστικό. Fossil ankles indicate Earth's earliest primates lived in trees

Καλλιτεχνική απεικόνιση του πρώτου θηλαστικού που όπως φαίνεται ζούσε πάνω στα δέντρα. Earth's earliest primates have taken a step up in the world, now that researchers have gotten a good look at their ankles. A new study has found that Purgatorius, a small mammal that lived on a diet of fruit and insects, was a tree dweller. Paleontologists made the discovery by analyzing 65-million-year-old ankle bones collected from sites in northeastern Montana. Fossil ankles show that Purgatorius, an early primate, lived in trees. Credit: Patrick Lynch/Yale University

Τα τελευταία χρόνια οι παλαιοντολόγοι είχαν εντοπίσει σειρά απολιθωμάτων ενός πανάρχαιου ζώου αλλά μέχρι το 2012 οι επιστήμονες δεν είχαν καταφέρει να εντοπίσουν στοιχεία που να αποκαλύπτουν την ταυτότητα του. Τότε κάποια νέα ευρήματα βοήθησαν τους ειδικούς να το ταυτοποιήσουν. Όπως διαπιστώθηκε το ζώο αυτό ήταν το αρχαιότερο θηλαστικό που γνωρίζουμε μέχρι σήμερα και πιθανώς να είναι το πρώτο θηλαστικό που πάτησε το πόδι του στη Γη. Παλαιοντολόγοι που μελέτησαν εκ νέου τα ευρήματα αποκαλύπτουν νέα ενδιαφέροντα στοιχεία αυτό το ζώο.

Πρωτεύον νούμερο 1

Purgatorius unio. Image: Nobu Tamura via Wikipedia

Το ζώο ονομάστηκε Purgatorius και πήρε το όνομα του από την περιοχή στην οποία εντοπίστηκαν τα απολιθώματα που επέτρεψαν την αποκάλυψη της ταυτότητας του, έναν λόφο στην Μοντάνα των ΗΠΑ. Το ζώο έζησε πριν από περίπου 65  εκατομμύρια έτη. Ήταν σύμφωνα με τους ερευνητές ένα μικροσκοπικό ζώο που έμοιαζε με σκίουρο και είχε βάρος μόλις 37 γραμμάρια- είναι το μικρότερο είδος πρωτεύοντος θηλαστικού που γνωρίζουμε.  Οι επιστήμονες πιστεύουν ότι διέθετε μεγάλη οδοντοστοιχία και οι φρονιμίτες του ήταν χαμηλοί, γεγονός που μαρτυρεί ότι το ζώο είχε ως βασική τροφή τα φρούτα. Οι πρώτες εκτιμήσεις έδειχναν επίσης ότι είχε ανατομικά χαρακτηριστικά που του επέτρεπαν να σκαρφαλώνει στα δέντρα. Η νέα μελέτη επιβεβαιώνει αυτή την εκτίμηση και αποκαλύπτει νέα στοιχεία για αυτό το ζώο.

Οι αστράγαλοι

The earliest primates seemed to have ankles well suited for life in trees. Image by Dan Boyer, Duke University.

Τη νέα μελέτη πραγματοποίησε ομάδα ειδικών με επικεφαλής τον Στίβεν Τσέστερ του Brooklyn College στη Νέα Υόρκη.

Σύμφωνα με τους ερευνητές οι αστράγαλοι του Purgatorius ήταν το ανατομικό τους «όπλο» για να επιβιώσουν στον γεμάτο εχθρούς κόσμο στον οποίο ζούσαν. Οι αστράγαλοι του Purgatorius είχαν τέτοια δομή ώστε να μπορεί να σκαρφαλώνει με άνεση στα δέντρα. Αυτό ήταν κάτι που υποψιάζονταν και παλαιότερα οι ειδικοί όμως η νέα μελέτη κάνει ένα βήμα παραπέρα.

Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι το Purgatorius δεν σκαρφάλωνε στα δέντρα μόνο για να αποφύγει κάποιο εχθρό αλλά στην πραγματικότητα περνούσαν τον περισσότερο χρόνο τους εκεί. Με απλά λόγια το πρώτο θηλαστικό ζούσε πάνω στα δέντρα. Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ότι το Purgatorius τρεφόταν με φρούτα και έντομα.

Η νέα μελέτη επιβεβαιώνει εκτός των άλλων και την εκτίμηση πολλών παλαιοντολόγων ότι η ικανότητα των πρώτων πρωτευόντων θηλαστικών να σκαρφαλώνουν στα δέντρα αποτέλεσε τον κρίσιμο παράγοντα αρχικά για την επιβίωση τους και στη συνέχεια για την επιτυχημένη εξέλιξη τους. Η νέα μελέτη δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «PNAS».

Οι πρώτες κοντινές εικόνες της Δήμητρας. Dawn Delivers New Image of Ceres

Ο πλανήτης νάνος αποκαλύπτεται καθώς το σκάφος Dawn τον πλησιάζει για να τον εξερευνήσει. The Dawn spacecraft observed Ceres for an hour on Jan. 13, 2015, from a distance of 238,000 miles (383,000 kilometers). A little more than half of its surface was observed at a resolution of 27 pixels. This animated GIF shows bright and dark features. Image Credit: NASA/JPL-Caltech/UCLA/MPS/DLR/IDA/PSI

Στην τελική ευθεία του προορισμού του έχει εισέλθει το διαστημικό σκάφος Dawn που θα πλησιάσει και θα εξερευνήσει τη Δήμητρα (Ceres), έναν πλανήτη νάνο στο μέγεθος της Ελλάδας που δεν έχει δεχθεί επισκέψεις μέχρι σήμερα.

This is a raw image, taken Jan. 13, 2015, showing the dwarf planet Ceres as seen from the Dawn spacecraft on its approach. Dawn's framing camera took this image at 238,000 miles (383,000 kilometers) from Ceres. Image CreditNASA/JPL-Caltech/UCLA/MPS/DLR/IDA

Το σκάφος βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε απόσταση 383 χιλιάδων χλμ. από τη Δήμητρα και αναμένεται να τον προσεγγίσει τον προσεχή Μάρτιο.

This processed image, taken Jan. 13, 2015, shows the dwarf planet Ceres as seen from the Dawn spacecraft. The image hints at craters on the surface of Ceres. Dawn's framing camera took this image at 238,000 miles (383,000 kilometers) from Ceres. Image Credit: NASA/JPL-Caltech/UCLA/MPS/DLR/IDA

Το Dawn «βλέπει» πλέον τη Δήμητρα και έχει αρχίσει να καταγράφει εικόνες οι οποίες είναι και οι πιο κοντινές που έχουμε στη διάθεση μας από τον πλανήτη νάνο. Η NASA έδωσε στη δημοσιότητα ορισμένες από αυτές.

Οι επιστήμονες μελετούν μυστηριώδη κοσμικά «σήματα». Epic cosmic radio burst finally seen in real time

Μπορεί να προέρχονται από μελανές οπές, από άστρα νετρονίου ή ίσως από… εξωγήινους, A strange phenomenon has been observed by astronomers right as it was happening -- a 'fast radio burst'. The eruption is described as an extremely short, sharp flash of radio waves from an unknown source in the universe. This is a schematic illustration of CSIRO's Parkes radio telescope receiving the polarised signal from the new 'fast radio burst'. Credit: Swinburne Astronomy Productions

Για πρώτη φορά οι επιστήμονες έχουν στη διάθεση τους για μελέτη ένα μυστηριώδες είδος κοσμικών ραδιοκυμάτων.

Το μυστήριο

Για πρώτη φορά εντοπίστηκαν οι μυστηριώδεις κοσμικές εκλάμψεις. Could the blasts be from neutron stars? (Image: Mark Garlick/SPL/Getty)

Οι ειδικοί τις έχουν ονομάσει «κοσμικές εκλάμψεις» και πρόκειται για αστραπιαίες λάμψεις ραδιοκυμάτων που ταξιδεύουν στο Σύμπαν από άγνωστη πηγή. Δυστυχώς αυτές οι εκλάμψεις διαρκούν μόλις κάποια χιλιοστά του δευτερολέπτου και έτσι παρά τις επίμονες προσπάθειες των επιστημόνων μέχρι σήμερα δεν είχε καταστεί εφικτό να εντοπιστούν με αποτέλεσμα η ταυτότητα τους να παραμένει μυστηριώδης.

 Concept drawing of a starquake. Image: ESO/L. Calçada

Ως πιθανές πηγές αυτών των λάμψεων έχουν υποδειχθεί οι μελανές οπές και τα άστρα νετρονίου. Κάποιοι πιο ευφάνταστοι λένε ότι δεν αποκλείεται τα ραδιοκύματα αυτά να αποτελούν σήματα επικοινωνίας… εξωγήινων.

Επιτέλους τα... συλλάβαμε

Australia's giant Parkes radio telescope detected a "fast radio burst," or FRB, last May. Researchers call FRBs, whose origins haven't been explained, "tantalizing mysteries of the radio sky." Image: CSIRO/EPA /Landov

Ίσως πολύ σύντομα να έχουμε απάντηση στο μυστήριο αφού τα ραδιοτηλεσκόπια του αστεροσκοπείου Parkes στην Αυστραλία και τα ραδιοτηλεσκόπια του αστεροσκοπείου Arecibo στο Πουέρτο Ρίκο κατάφεραν να «συλλάβουν» επτά κοσμικές εκλάμψεις. «Είμαστε οι πρώτοι που εντοπίσαμε αυτές τις εκλάμψεις σε πραγματικό χρόνο» αναφέρει η Εμιλυ Πετρόφ του Πανεπιστημίου Τεχνολογίας Swinburne στη Μελβούρνη, μέλος της ερευνητικής ομάδας. 

The intensity profile of the Fast Radio Burst, with timescale X-axis. Image: Malesani/Petroff

Σύμφωνα με τους ερευνητές οι εκλάμψεις που εντόπισαν προέρχονται από ένα, «κατακλυσμιαίο» όπως το χαρακτήρισαν, κοσμικό φαινόμενο που συνέβη σε απόσταση 5,5 δισ. ετών φωτός από εμάς. «Πρόκειται για ένα πραγματικό επίτευγμα» δηλώνει ο Ντάνκαν Λόριμερ του Πανεπιστημίου West Virginia, μέλος της ερευνητικής ομάδας. Εκτός από την ανακάλυψη της πηγής αυτών των εκλάμψεων οι επιστήμονες ευελπιστούν ότι η μελέτη τους θα αποκαλύψει νέα άγνωστα στοιχεία για τις δομές αλλά και την εξέλιξη του Σύμπαντος. Η ανακάλυψη δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Royal Astronomical Society».