Τετάρτη, 26 Σεπτεμβρίου 2018

Ο Β’ Παγκόσμιος Πόλεμος άφησε το αποτύπωμά του στην ιονόσφαιρα. Impact of WWII bombing raids felt at edge of space

Τα ωστικά κύματα από τις τεράστιες βόμβες που έριξαν τα βρετανικά και αμερικανικά αεροπλάνα πάνω στη ναζιστική Γερμανία, ήταν αρκετά μεγάλες για να εξασθενήσουν την ιονόσφαιρα, το ανώτερο τμήμα της ατμόσφαιρας που συνορεύει με το διάστημα. Bombing raids by Allied forces during the Second World War not only caused devastation on the ground but also sent shockwaves through Earth's atmosphere which were detected at the edge of space, according to new research. Bombing of a factory at Marienburg, Germany, on Oct. 9, 1943. Credit: US Air Force

Οι μαζικοί βομβαρδισμοί των γερμανικών πόλεων από τις συμμαχικές δυνάμεις κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο δεν προκάλεσαν μόνο πολυάριθμα θύματα και τεράστιες καταστροφές στο έδαφος, αλλά άφησαν το αποτύπωμά τους στην ατμόσφαιρα της Γης, ως τα σύνορα του διαστήματος, σύμφωνα με νέα βρετανική επιστημονική μελέτη.

An Avro Lancaster heavy bomber seen from above during a Second World War bombing raid over Hamburg, Germany.

Τα ωστικά κύματα από τις τεράστιες βόμβες που έριξαν τα βρετανικά και αμερικανικά αεροπλάνα πάνω στη ναζιστική Γερμανία, ήταν αρκετά μεγάλες για να εξασθενήσουν την ιονόσφαιρα, το ανώτερο τμήμα της ατμόσφαιρας που συνορεύει με το διάστημα.

Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου του Ρέντινγκ, με επικεφαλής τον καθηγητή διαστημικής και ατμοσφαιρικής φυσικής του Τμήματος Μετεωρολογίας Κρις Σκοτ, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο επιστημονικό έντυπο Annales Geophysicae της Ευρωπαϊκής Ένωσης Γεωεπιστημών, μελέτησαν στοιχεία της περιόδου 1943-45 από το Κέντρο Ραδιο-Ερευνών της Βρετανίας.

Η ιονόσφαιρα, η οποία επηρεάζεται σημαντικά από τις μεταβολές της ηλιακής δραστηριότητας και του διαστημικού καιρού, επηρεάζει τις σύγχρονες τεχνολογίες όπως τις ραδιοεπικοινωνίες, τα συστήματα GPS, τα ραδιοτηλεσκόπια, τα ραντάρ έγκαιρης προειδοποίησης κ.α. Η νέας μελέτη εντάσσεται στο πλαίσιο μιας ευρύτερης προσπάθειας να κατανοηθεί πώς άλλες φυσικές δυνάμεις, όπως οι αστραπές, οι ηφαιστειακές εκρήξεις και οι σεισμοί, επηρεάζουν επίσης την ανώτερη γήινη ατμόσφαιρα.

Destructive: The Grand Slam bomb was the largest conventional weapon ever deployed by the British military.

Η μελέτη των ερευνητών για το πώς αντέδρασε η ιονόσφαιρα πάνω από τη Βρετανία την εποχή των μεγάλων βομβαρδισμών του 1943-45, αποκαλύπτει ότι η συγκέντρωση ηλεκτρονίων μειώθηκε σημαντικά εξαιτίας των ωστικών κυμάτων των βομβών. Αυτό θέρμαινε την ανώτερη ατμόσφαιρα, επιδεινώνοντας περαιτέρω την εξασθένηση της ιονόσφαιρας σε ύψος έως 1.000 χιλιομέτρων πάνω από το έδαφος.

The ruins of Berlin seen from above, following allied bombing raids World War Two, the collapsed suspension bridge can be seen over the Rhine, Germany, March 2nd 1945. The huge bombs dropped by Allied planes on European cities were big enough to weaken the electrified upper atmosphere – the ionosphere – above the UK, 1000km away.

«Οι εικόνες από τις γειτονιές της Ευρώπης που είχαν καταντήσει ερείπια λόγω των αεροπορικών επιδρομών, αποτελούν μια μόνιμη υπενθύμιση για την καταστροφή που μπορούν να προκαλέσουν οι ανθρωπογενείς εκρήξεις. Αλλά η επίπτωση αυτών των βομβών μέχρι την ατμόσφαιρα της Γης δεν είχε συνειδητοποιηθεί έως τώρα», δήλωσε ο Σκοτ.

New research at the University of Reading has shown the shock waves produced by bombs dropped by Allied planes on European cities were large enough to affect Earth's electrified upper atmosphere - the ionosphere - up to 300km above the UK. Professor Chris Scott (Meteorology) and Professor Patrick Major (History) explain the findings.

«Είναι εντυπωσιακό να βλέπει κανείς ότι τα κύματα των ανθρωπογενών εκρήξεων μπορούν να έχουν επιπτώσεις ως τα άκρα του διαστήματος. Κάθε επιδρομή απελευθέρωσε την ενέργεια τουλάχιστον 300 αστραπών. Η τρομερή αυτή δύναμη μας επέτρεψε να υπολογίσουμε με ποιο τρόπο τα γεγονότα στην επιφάνεια της Γης μπορούν επίσης να επηρεάσουν την ιονόσφαιρα», πρόσθεσε.

Πηγές: The ionospheric response over the UK to major bombing raids during World War II, Annales Geophysicae (2018). DOI: 10.5194/angeo-36-1243-2018  - https://www.tovima.gr/2018/09/26/science/o-v-pagkosmios-polemos-afise-to-apotypoma-tou-stin-ionosfaira/