Σάββατο, 27 Απριλίου 2013

Σφαίρα - μυστήριο εκτίθεται στο μουσείο της Ακρόπολης, Sphere - mystery exposed in the Acropolis museum


Λίθινη σφαίρα με αινιγματικά σύμβολα, μαγική σημασία και μυθολογικές εννοιολογικές προεκτάσεις που βρέθηκε στην περιοχή του θεάτρου του Διονύσου κάτω από την Ακρόπολη.

Είναι μοναδική και μυστηριώδης. Είναι λίθινη και πάνω της μπορεί κάποιος να δει ανάγλυφους έναν δράκοντα, ένα λιοντάρι, τον θεό Ήλιο.

Είναι ένα από τα επίσης άγνωστα εκθέματα του Νέου Μουσείου Ακρόπολης, στην αίθουσα με τα μεταπαρθενώνια γλυπτά, η οποία είναι ορατή ακόμη και σε όσους περνούν έξω από το κτίριο, στον πρώτο όροφο.

Η λίθινη αυτή σφαίρα βρέθηκε κοντά στο θέατρο του Διονύσου και εκτιμάται πως είναι έργο του 2ου-3ου αι. μετά. Ο ρόλος της παραμένει άλυτο μυστήριο ακόμη και για τους επιστήμονες. Τα σύμβολα που φέρει ωστόσο τους κάνουν να εικάζουν πως πρόκειται για ένα αντικείμενο που είχε χρήση σε μαγικές τελετές.

Στην εποχή της άλλωστε (2ος- 3ος αι. μ.Χ.) οι δεισιδαιμονίες βρίσκονταν στο απόγειό τους. Όσο για το θέατρο του Διονύσου, όπου είχαν διδάξει τις τραγωδίες τους οι μεγάλοι ποιητές της αρχαιότητας, είχε ξεπέσει ακολουθώντας τη ρωμαϊκή έκπτωση του πολιτισμού. Έτσι στον χώρο του διεξάγονταν πλέον μονομαχίες και άλλοι βάρβαροι αγώνες. Να θυμίσουμε όμως ότι μια σφαίρα κρυστάλλινη είχε χαρίσει και η Ίδη στον μικρό Δία για να παίζει, γιατί όταν την πετούσε ψηλά άφηνε λαμπερές πολύχρωμες γραμμές στον αέρα όπως τα άστρα του ουρανού.

Το σίγουρο είναι πως τόσο στην αρχαιότητα όσο και σήμερα εξακολουθεί να προσελκύει τα βλέμματα και να κρατά καλά κρυμμένα τα μυστικά της.




Οι πρώτοι Αμερικανοί χόρευαν…σάμπα, Human occupation in South America by 20,000 BC: the Toca da Tira Peia site, Piauí, Brazil

Ομάδα ερευνητών από τη Γαλλία εντόπισε ευρήματα που ανατρέπουν όσα πιστεύαμε για τους πρώτους κατοίκους της αμερικανικής ηπείρου. Τα ευρήματα δείχνουν την παρουσία ανθρώπων στη Νότια Αμερική και μάλιστα αρκετές χιλιάδες χρόνια νωρίτερα σε σύγκριση με τις υπάρχουσες εκτιμήσεις.

Αρχαίοι βραζιλιάνοι

Excavations at this Brazilian site have yielded contested evidence of human settlers from at least 10,000 years before the appearance of Clovis hunters in North America. Credit: C. Lahaye, IRAMAT-CRP2A, U. Bordeaux

Ερευνητές του Πανεπιστημίου Michel de Montaigne Bordeaux 3 έκαναν ανασκαφές σε μια περιοχή της Βραζιλίας όπου έχουν εντοπισθεί λίθινα καταφύγια στα οποία ζούσαν άνθρωποι πριν από πολλές χιλιάδες έτη. Ο χρονολόγηση αυτών των καταφυγίων είναι πολύ δύσκολη και έτσι οι ειδικοί δεν είχαν μέχρι σήμερα καταφέρει να προσδιορίσουν πότε ακριβώς ζούσαν άνθρωποι σε αυτά.

Lithic artifacts from Toca da Tira Peia. a) Artifacts on quartzite pebbles from level C4. b) Up: layer C6a convergent retouched edges tool on quartzite pebble. Down: layer C6a denticulate tool on siliceous limestone flake (retouched on lower face). c) Artifacts on quartzite pebble from the C7a layer. Up: Bifacially shaped tool.

Οι ερευνητές ανακάλυψαν 113 λίθινα εργαλεία. Στη συνέχεια έκαναν χρονολόγηση των ιζημάτων στα σημεία του εδάφους όπου ήταν θαμμένα τα εργαλεία. Χρησιμοποίησαν μια τεχνική που δείχνει πότε ένα ίζημα έχει έρθει για τελευταία φορά σε επαφή με το φως. Όπως διαπιστώθηκε ορισμένα από τα εργαλεία είχαν θαφτεί πριν από 22 χιλιάδες έτη. Η μελέτη δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Journal of Archaeological Science».

Ποιοι και πότε

Map of South America, showing the main archaeological sites cited in the present paper. Most of them have been studied and dated, and question the Clovis first model.

Για δεκαετίες οι ειδικοί θεωρούσαν ότι οι πρώτοι άνθρωποι πάτησαν σε αμερικανικό έδαφος πριν από περίπου 13 χιλιάδες έτη και ήταν εκείνοι από τους οποίους προήλθε ο πρώτος αμερικανικός πολιτισμός, ο πολιτισμός των Κλόβις. Στη δεκαετία του 1980 νέα ευρήματα έδειξαν ότι στην Αμερική είχαν φτάσει και εγκατασταθεί άνθρωποι πριν από περίπου 15 χιλιάδες έτη.

The Toca da Tira Peia Rockshelter during the 2008 excavations. The calcareous rockshelter has approximately an east-west orientation.

Η επιστημονική κοινότητα είναι ακόμη επιφυλακτική απέναντι στη νέα ανακάλυψη. Κάποιοι ειδικοί θεωρούν ότι τα ευρήματα αποτελούν ενδείξεις και όχι αποδείξεις για το πότε και το πού έζησαν οι πρώτοι κάτοικοι της Αμερικής. «Φαίνεται ότι κάνουμε κύκλους. Μέχρι να βρεθεί ένας ανθρώπινος σκελετός κανείς δεν θα είναι βέβαιος για αυτά τα ευρήματα» αναφέρει η Σίλβια Γκονζάλες, του Πανεπιστημίου John Moores στο Λίβερπουλ που διεξάγει ανθρωπολογικές μελέτες για την αμερικανική ήπειρο.

Είδαν «ρυτίδα» στον χωροχρόνο! Einstein's theory of relatively seen in action by astronomers


Καλλιτεχνική απεικόνιση του αστρικού ζεύγους που παρατήρησαν οι ερευνητές. This artist's impression shows the exotic double object that consists of a tiny, but very heavy neutron star that spins 25 times each second, orbited every two and a half hours by a white dwarf star. The neutron star is a pulsar named PSR J0348+0432 that is giving off radio waves that can be picked up on Earth by radio telescopes. Although this unusual pair is very interesting in its own right, it is also a unique laboratory for testing the limits of physical theories. Credit: ESO

Η μελέτη ενός άστρου νετρονίου και ενός λευκού νάνου προσφέρει νέα στοιχεία για τη θεωρία της σχετικότητας που ανέπτυξε ο Αλβέρτος Αϊνστάιν. Τα αποτελέσματα της κίνησης και «συμπεριφοράς» των δύο άστρων συμφωνούν με τις προβλέψεις του κορυφαίου επιστήμονα δείχνοντας ότι η θεωρία είναι ορθή.

Τα δύο άστρα


Superdense neutron star, emitting beams of radio waves as a pulsar, center, is closely paired with a compact white-dwarf star. Together, the two provide physicists with an unprecedented natural, cosmic "laboratory" for studying the nature of gravity. The grid background illustrates the distortions of spacetime caused by the gravitational effect of the two objects. Credit: Antoniadis, et al.

Επιστήμονες του Ινστιτούτου Ραδιοαστρονομίας Max Planck στη Γερμανία παρατήρησαν ένα άστρο νετρονίου (ένα πάλσαρ) και έναν λευκό νάνο που είναι το λαμπρό υπόλειμμα ενός άστρου που έχει πεθάνει. Τα δύο άστρα βρίσκονται σε τροχιά το ένα γύρω από το άλλο σε απόσταση 7 χιλιάδων ετών φωτός από τη Γη.

Το άστρο νετρονίου έχει διάμετρο μόλις 20 χλμ αλλά βάρος δύο φορές μεγαλύτερο από αυτό του Ήλιου. Επίσης έχει βαρύτητα 300 δισεκατομμύρια φορές ισχυρότερη από την βαρύτητα στην επιφάνεια της Γης. Στο κέντρο του άστρου ύλη ενός δισεκατομμυρίου τόνων θα συμπιεζόταν σε ένα σώμα μεγέθους κύβου ζάχαρης.

Η θεωρία


According to Einstein's General Theory of Relativity, matter bends the fabric of space and time. The distortion of the space-time continuum even affects the behavior of light.

Σύμφωνα με τη θεωρία της σχετικότητας τέτοιες γιγάντιες βαρυτικές δυνάμεις δημιουργούν στρεβλώσεις στο λεγόμενο «ύφασμα» του χωροχρόνου. Καθώς ο λευκός νάνος κινείται γύρω από το άστρο νετρονίου το ζευγάρι θα πρέπει να δημιουργεί «ρυτίδες» στον χωροχρόνο, τα λεγόμενα βαρυτικά κύματα τα οποία δεν έχουν ακόμη παρατηρηθεί άμεσα. Τα βαρυτικά κύματα εκπέμπουν ενέργεια στο Διάστημα γεγονός που έχει ως αποτέλεσμα τα δύο άστρα να πλησιάζουν προοδευτικά το ένα το άλλο.

Η επιβεβαίωση


Albert Einstein Theory of Relatively proved correct once again (Photo : Reuters)

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν πολλά επίγεια τηλεσκόπια για να παρατηρήσουν τα δύο άστρα. Επικέντρωσαν την προσοχή τους στις ραδιοεκπομπές από το πάλσαρ. «Πιστεύαμε ότι οι συνθήκες σε αυτό το σύστημα ήταν τόσο ακραίες ώστε θα προκαλούσαν ρωγμές στη θεωρία της Γενικής Σχετικότητας αλλά τελικά οι προβλέψεις του Αϊνστάιν αποδείχθηκαν αρκετά ακριβείς» αναφέρει ο Πάουλο Φράιρ, μέλος της ερευνητικής ομάδας. Μέχρι σήμερα όλες οι έρευνες που έχουν γίνει διαχρονικά επιβεβαιώνουν τη Γενική θεωρία της Σχετικότητας.


Βέβαια οι φυσικοί πιστεύουν ότι η Γενική θεωρία της Σχετικότητας δεν μπορεί να εξηγήσει όλα τα φαινόμενα στο Σύμπαν αφού δεν είναι συμβατή με τη κβαντική θεωρία που περιγράφει τις δυνάμεις στον κόσμο των ατόμων και των σωματιδίων. Η μελέτη δημοσιεύεται στην επιθεώρηση «Science» και οι ειδικοί ευελπιστούν ότι μπορεί να αποτελέσει τη βάση για να επιτευχθεί η άμεση παρατήρηση των βαρυτικών κυμάτων.













Τεράστιο «κέιτεριγκ» στις πυραμίδες της Γκίζας. Giza Secret Revealed: How 10,000 Pyramid Builders Got Fed



The Great Sphinx and one of the pyramids at Giza, which is now a UNESCO World Heritage Site, near Cairo, Egypt.

Αρχαιολόγοι ανακάλυψαν στην περιοχή των πυραμίδων της Γκίζας ευρήματα που συνδέονται με τη τροφοδοσία των χιλιάδων εργατών που τις έχτιζαν. Πρόκειται όπως αναφέρουν οι ειδικοί για ένα τεράστιο… κέιτεριγκ. Οπως εκτιμούν, ανάμεσα στα άλλα οι εργάτες κατανάλωναν καθημερινά περισσότερο από έναν τόνο κρέας.

Η χαμένη εργατική πόλη



An image of the OK (Old Kingdom) Corral with the Giza pyramids in the distance. Researchers note that it was large enough to hold 55 cattle with feeding pens. There may also have been areas for slaughter. CREDIT: AERA Inc.

Χιλιάδες εργάτες εργάστηκαν επί δεκαετίες στο χτίσιμο των πυραμίδων της Γκίζας. Σε απόσταση περίπου 400 μέτρων από το άγαλμα της Σφίγγας στη Γκίζα έχουν εντοπιστεί ερείπια που οι αρχαιολόγοι θεωρούν ότι αποτελούν μέρος των καταλυμάτων των εργατών. Πρόκειται για μια περιοχή που είναι γνωστή ως «Η Χαμένη Πόλη των Εργατών των Πυραμίδων».



The pyramid of Menkaure, with three queens' pyramids in front. Behind are the pyramids of Khafre and Khufu. The workers' town that archaeologists have been exploring was used to house laborers building Menkaure's pyramid. CREDIT: Photo by Ricardo Liberato, CC Attribution ShareAlike 2.0 Generic

Οι αρχαιολόγοι πιστεύουν ότι σε αυτή την «πόλη» διέμεναν εργάτες που έχτιζαν την πυραμίδα του Φαραώ Μυκερίνου. Εκτιμούν ότι για την κατασκευή της συγκεκριμένης πυραμίδας υπήρχε μόνιμο εργατικό δυναμικό. Υπολογίζουν ότι ο αριθμός των εργατών συνολικά στα 35 έτη της οικοδόμησης της πυραμίδας ανήλθε στα δέκα χιλιάδες άτομα ενώ υπήρχε και εποχιακό προσωπικό. Διάφορα ευρήματα που εντοπίστηκαν εκεί επιτρέπουν στους ειδικούς να κάνουν εκτιμήσεις για τον μηχανισμό τροφοδοσίας των εργατών.

Κρέας και φροντίδα

Ένα τεράστιο σύστημα τροφοδοσίας είχε δημιουργηθεί για τους εργάτες στην Γκίζα.

Οι ειδικοί κάνουν λόγο για ένα τεράστιο και μόνιμο κέιτεριγκ που  λειτουργούσε στη χαμένη πόλη. Υπολογίζουν ότι καθημερινά οι εργάτες κατανάλωναν περίπου ένα τόνο κρέατος για αυτό και κάθε μέρα σφαγιάζονταν αγελάδες, χοίροι, κατσίκες και πρόβατα. Μέχρι στιγμής έχουν εντοπιστεί ευρήματα από περίπου 25 χιλιάδες πρόβατα και κατσίκια και χίλιους χοίρους.

Όπως φαίνεται η εικόνα της διαβίωσης των εργατών στις πυραμίδες, τουλάχιστον εκείνων της «Χαμένης Πόλης», απέχει από αυτό που ενδεχομένως φαντάζεται κάποιος, και μάλιστα αρκετά. Οι υπεύθυνοι της κατασκευής της πυραμίδας του Μυκερίνου είχαν αντιληφθεί ότι για να επιτευχθεί ο στόχος τους θα έπρεπε να υπάρχουν ικανοποιητικές συνθήκες διαβίωσης για τους εργάτες. Η καλή διατροφή των εργατών ήταν το πρώτο και κύριο μέλημά τους.

Οι εργάτες έπρεπε να τρέφονται καλά για δύο λόγους. Προφανώς για να έχουν δυνάμεις να εργάζονται αλλά και σε δεύτερο επίπεδο για να αποτελεί η καλή διατροφή κίνητρο ώστε να πάει κάποιος Αιγύπτιος να εργαστεί στις πυραμίδες. Για αυτούς τους λόγους το καθημερινό μενού περιείχε κρέας. Επιπλέον από τα ευρήματα φαίνεται ότι οι εργάτες είχαν ιατρική φροντίδα και άλλες παροχές. «Φρόντιζαν τους εργάτες. Όλοι οι εργάτες τρέφονταν καλά, γεγονός ιδιαίτερα ελκυστικό αφού οι περισσότεροι τρέφονταν καλύτερα από ό,τι στα χωριά τους» δήλωσε στην ιστοσελίδα LiveScience ο Ρίτσαρντ Ρέντινγκ, επικεφαλής των ανασκαφών στη «Χαμένη Πόλη».