Τετάρτη, 29 Οκτωβρίου 2014

Το «μάτι» του κυκλώνα. This is why it looks like there's a giant eye on Jupiter

Το πέρασμα του Γανυμήδη μπροστά από την κόκκινη κηλίδα δημιούργησε ένα «μάτι». This picture of Jupiter in the midst of a cyclone storm looks uncannily like the planet has developed a huge “eye”. Image Credit: NASA/ESA/A. Simon (Goddard Space Flight Center)

Ένα εντυπωσιακό φαινόμενο κατέγραψε το διαστημικό τηλεσκόπιο Hubble στον Δία. Ένας από τους δορυφόρους του μεγαλύτερου πλανήτη του ηλιακού μας συστήματος, ο Γανυμήδης, πέρασε μπροστά από την «κόκκινη κηλίδα», την μόνιμη σούπερ καταιγίδα που εξελίσσεται στο νότιο ημισφαίριο του Δία. Το πέρασμα του Γανυμήδη δημιούργησε μια εντυπωσιακή εικόνα με την κόκκινη κηλίδα να μοιάζει με ένα... μάτι.

Η καταιγίδα γίγας

This trick that the planet is looking back at you is actually a Hubble treat: An eerie, close-up view of Jupiter, the biggest planet in our solar system. Hubble was monitoring changes in Jupiter’s immense Great Red Spot (GRS) storm on April 21, 2014, when the shadow of the Jovian moon, Ganymede, swept across the center of the storm. This gave the giant planet the uncanny appearance of having a pupil in the center of a 10,000 mile-diameter “eye.” For a moment, Jupiter “stared” back at Hubble like a one-eyed giant Cyclops. Click on the image to view Jupiter from a distance. Image Credit: NASA/ESA/A. Simon (Goddard Space Flight Center)

Η «κόκκινη κηλίδα» είναι μια μόνιμη καταιγίδα, ένας αντικυκλώνας, που βρίσκεται 22 μοίρες νότια του ισημερινού του γίγαντα του ηλιακού μας συστήματος. Είναι τόσο μεγάλη ώστε θα μπορούσαν να «χωρέσουν» μέσα σε αυτή 2-3 πλανήτες σαν τη Γη. Στο τέλος του 19ου αιώνα η κηλίδα υπολογιζόταν ότι είχε διάμετρο σχεδόν 41.000 χιλιομέτρων. Οι παρατηρήσεις των Voyager 1 και 2 όταν πέρασαν κοντά από τον Δία το 1979 και το 1980 επέτρεψαν στους ειδικούς να μετρήσουν την διάμετρό της κηλίδας. Η κηλίδα είχε διάμετρο 22.500 χιλιομέτρων.

Ομάδα αμερικανών και ευρωπαίων επιστημόνων με επικεφαλής την Έιμι Σάιμον του Κέντρου Διαστημικών Πτήσεων Goddard της NASA μελέτησε νέες εικόνες της κηλίδας που κατέγραψε το Hubble. Οι νέες παρατηρήσεις δείχνουν ότι η κηλίδα έχει πλέον διάμετρο σχεδόν 16.500 χιλιομέτρων αλλά και ότι είναι πιο στρογγυλή και όχι οβάλ. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η κηλίδα συρρικνώνεται κατά περίπου 1.000 χιλιόμετρα κάθε χρόνο χωρίς ωστόσο να μπορούν να δώσουν μια εξήγηση για αυτή την εξέλιξη.